Một phân tích tạm thời từ dữ liệu nghiên cứu của Thử nghiệm ngẫu nhiên nhằm ngăn ngừa các biến cố mạch máu ở người mắc bệnh HIV (REPRIEVE) cho thấy những người tham gia dùng canxi pitavastatin (một loại thuộc nhóm statin) hàng ngày, giảm 35% nguy cơ mắc các biến cố tim mạch nghiêm trọng so với những người được dùng giả dược.

Các tác dụng phụ của thuốc được quan sát thấy trong nghiên cứu giống như các tác dụng phụ trong dân số nói chung dùng liệu pháp statin. Phân tích tạm thời đủ thuyết phục rằng Ban giám sát và an toàn dữ liệu độc lập (DSMB) của nghiên cứu đã khuyến nghị ngừng sớm khi có đủ bằng chứng về hiệu quả. NIH đã chấp nhận các khuyến nghị của DSMB.

REPRIEVE bắt đầu thử nghiệm vào năm 2015 với số tình nguyện viên là 7.769 có độ tuổi từ 40 đến 75 tuổi và trong đó hơn 30% là phụ nữ. Tất cả các tình nguyện viên REPRIEVE đều đang dùng liệu pháp kháng vi-rút, với số lượng tế bào CD4+ lớn hơn 100 tế bào/mm3 máu và có nguy cơ mắc bệnh tim mạch từ thấp đến trung bình thường. Đặc biệt, không ai trong số này được cân nhắc điều trị bằng statin trước đó. Được biết, thử nghiệm được tiến hành tại 12 quốc gia ở Châu Á, Châu Âu, Bắc Mỹ, Nam Mỹ và Châu Phi.

Nghiên cứu REPRIEVE chủ yếu được hỗ trợ bởi Viện Dị ứng và Bệnh Truyền nhiễm Quốc gia (NIAID) ,  Viện Tim, Phổi và Máu Quốc gia (NHLBI) với sự tài trợ bổ sung từ Văn phòng Nghiên cứu AIDS của NIH. Được biết, Nghiên cứu được thực hiện bởi Nhóm thử nghiệm lâm sàng AIDS (ACTG).

Trong nhiều thập kỷ nghiên cứu, những tiến bộ trong điều trị HIV đã làm giảm đáng kể các biến chứng và tử vong liên quan đến AIDS. Khi những người nhiễm HIV có cơ hội sống lâu hơn, bệnh tim sớm và các tình trạng mãn tính khác nổi lên như những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong. Điều này đã gia tăng khoảng cách dai dẳng về tuổi thọ giữa những người nhiễm HIV và dân số nói chung.

Được biết, Statin là một nhóm thuốc được kê đơn thường xuyên để giảm cholesterol và ngăn ngừa bệnh tim mạch ở những người có nguy cơ trong dân số nói chung. Không rõ liệu statin có tác dụng tương tự ở những người nhiễm HIV và những người mắc bệnh tim mạch sớm mặc dù có nguy cơ truyền thống từ thấp đến trung bình hay không. Trong thử nghiệm REPRIEVE, những người tham gia được chỉ định ngẫu nhiên để nhận liều 4mg pitavastatin hoặc giả dược hàng ngày. Họ được theo dõi các biến cố tim mạch nghiêm trọng và phản ứng bất lợi với pitavastatin, được coi là an toàn khi sử dụng với tất cả các chế độ điều trị bằng thuốc kháng vi-rút được kê đơn.

DSMB của nghiên cứu đã họp theo các khoảng thời gian được lên kế hoạch trong suốt nghiên cứu để xem xét dữ liệu về tính an toàn và hiệu quả. Trong cuộc họp gần đây nhất, DSMB đã xác định rằng lợi ích của việc sử dụng pitavastatin hàng ngày lớn hơn bất kỳ rủi ro nào và khuyến nghị kết thúc nghiên cứu sớm và tiến hành thu thập dữ liệu đầy đủ trên các địa điểm để phân tích cuối cùng. Những người tham gia nghiên cứu đang được thông báo về những phát hiện này và sẽ tiếp tục được theo dõi trong vài tháng. Kết quả nghiên cứu từ đánh giá DSMB dự kiến sẽ được công bố trong vài tuần tới.

Giám đốc NHLBI Gary H. Gibbons, M.D. cho biết: "Những phát hiện mới nhất này đại diện cho đỉnh cao của nỗ lực chưa từng có trong 8 năm nhằm tạo ra các biện pháp có thể giúp hỗ trợ tốt hơn về các vấn đề liên quan tới sức khỏe tim mạch đặc biệt của những người nhiễm HIV". Giám đốc nhấn mạnh đây là một bước tiến vô cùng quan trọng là những biện pháp can thiệp hiện có giới hạn để giúp ngăn ngừa các kết quả tim mạch bất lợi trong dân số này."

Thu Hà