SO HUU TRI TUE
Thứ tư, 24/04/2024
  • Click để copy

Thương mại hóa kết quả nghiên cứu: Làm thế nào đề tạo ra các giá trị bền vững?

07:03, 15/01/2023
(SHTT) - Thương mại hóa các nghiên cứu khoa học trong những năm gần đây đang trở thành một trong những vấn đề dành được sự quan tâm lớn bới các giá trị mà nó mang lại. Tuy nhiên, hiện vẫn còn nhiều điểm nghẽn khiến cho hoạt động này trở thành bài toán khó đối với cả người làm khoa học và doanh nghiệp.

Chiều 13/1, Viện Hàn lâm KH&CN Việt Nam phối hợp Tổ chức nghiên cứu khoa học và công nghiệp liên bang Australia (CSIRO), Chương trình Aus4Innovation tổ chức Hội thảo "Kỹ năng cơ bản thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học".

Phát biểu tại Hội thảo, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm KH&CN Việt Nam Chu Hoàng Hà nhận định, các nhà khoa học có thể khác nhau về ngành nghề nghiên cứu, về lĩnh vực chuyên môn, về công nghệ phát triển, nhưng họ ở trong mạng lưới kết nối này đều có chung ý chí và khát vọng về việc đưa sản phẩm, công nghệ đến với doanh nghiệp, xã hội để hợp tác hiệu quả, bền chặt và lâu dài trong việc phát triển sản phẩm, công nghệ đáp ứng nhu cầu ngày một khắt khe của thị trường.

15a1340d48669338ca77-16736076680681592219130

 

Tham luận tại Hội thảo, TS. Lê Thị Nhi Công, Viện Công nghệ sinh học (Viện Hàn lâm KH&CN Việt Nam) cho rằng, trước đây, chúng ta thường tiếp cận về thương mại hóa kết quả nghiên cứu một cách đơn thuần và tuyến tính, đó là hình thành, bảo vệ ý tưởng, thương mại hóa ý tưởng nhằm tác động về kinh tế.

Tuy nhiên, kinh nghiệm từ nhiều nước trên thế giới cho thấy cách tiếp cận này còn có nhiều thiếu sót và hạn chế trong việc hiện thực hóa tác động bền vững đến kinh tế, xã hội và môi trường.

Hiện nay, trên thế giới đã có sự chuyển đổi từ cách tiếp cận tuyến tính ở trên sang cách tiếp cận đa diện, có tính ứng dụng linh động và được thiết kế với tư duy tạo tác động bền vững.

Cách tiếp cận này cho rằng tiến trình thương mại hóa không thể chỉ tạo ra một tác động tích cực duy nhất. Theo đó, nhà nghiên cứu cũng cần phải cân nhắc, dung hòa các lợi ích để hướng tới các giá trị bền vững và tạo tác động lan tỏa. Đó là ý nghĩa của thương mại hóa+.

TS. Công đưa dẫn chứng về thuốc trừ sâu DDT. Bắt đầu từ những năm 1940, thuốc trừ sâu tổng hợp DDT đã được sử dụng rất hiệu quả trong nhiều thập kỷ để kiểm soát sự bùng phát của côn trùng. 

Tuy nhiên, do thành công nhanh, thuốc trừ sâu DDT được sử dụng rộng rãi ở nhiều quốc gia đã làm tăng tính kháng của nhiều loại côn trùng gây hại và các tác động môi trường đối với động vật hoang dã và sức khỏe con người. 

Ví dụ, DDT đã làm cho nhiều loài côn trùng đặc biệt có lợi gần như tuyệt chủng, chẳng hạn như ong và làm các vụ mùa sau này bị ảnh hưởng lớn. Mặc dù hầu hết các quốc gia đã cấm DDT vào đầu những năm 2000, dư lượng hóa chất vẫn còn trong hệ sinh thái và chuỗi thức ăn.

Chính thiếu sót trong việc xem xét các tác động tiềm ẩn ở quy mô rộng hơn có thể dẫn đến nhiều hậu quả tiêu cực không mong muốn. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các công nghệ và phương pháp sản xuất mới. 

Trong ví dụ này, công nghệ mới nhằm giảm sâu bệnh để cải thiện sản lượng cây trồng đã đạt được hiệu quả như dự định, nhưng nó cũng gây ra một số tác động tiêu cực không mong muốn đến môi trường và người sử dụng.

Do đó, cần tính đến mọi tác động tích cực tiềm năng cũng như tiêu cực tiềm ẩn từ kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ. Khi thực hiện các bước của tiến trình thương mại hóa, các nhà khoa học cũng phải làm công việc kiểm nghiệm các giả định về thương mại hóa của mình trong thực tế cũng như đánh giá tác động…

Tại Hội thảo "Kỹ năng cơ bản thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học", các nhà khoa học có nhiều chia sẻ hữu ích về các kinh nghiệm về khai thác tiềm năng của các sản phẩm KHCN và cách thức để các nhà khoa học phát triển kỹ năng thu hút các nguồn lực triển khai giải pháp thương mại hóa cho kết quả nghiên cứu khoa học mà còn tạo nên một mạng lưới kết nối các chuyên gia, nhà khoa học có cùng chung những ý tưởng đổi mới sáng tạo.

Quỳnh Trang

Tin khác

Khoa học Công nghệ 3 giờ trước
(SHTT) - VASA-1, công cụ AI mới của Microsoft, có thể chuyển đổi ảnh chân dung thành video nói hoặc hát với âm thanh cho trước một cách chân thực.
Khoa học Công nghệ 4 giờ trước
(SHTT) - Tối 23/4, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Quỹ Hỗ trợ sáng tạo kỹ thuật Việt Nam (VIFOTEC) tổ chức Lễ tổng kết và trao giải Hội thi Sáng tạo kỹ thuật toàn quốc lần thứ 17 (2022 - 2023).
Khoa học Công nghệ 19 giờ trước
(SHTT) - Công ty Weichai Power của Trung Quốc mới đây đã chính thức ra mắt động cơ diesel đầu tiên trên thế giới đạt được mức hiệu suất thân nhiệt lên tới 53,09%. Đây là thành tựu sau nhiều năm nghiên cứu từ đội ngũ sản xuất của công ty này.
Khoa học Công nghệ 19 giờ trước
(SHTT) - Xây dựng các cánh đồng rau an toàn là giải pháp quan trọng để đảm bảo sức khỏe lâu dài cho người dân. Bởi vậy, trong những năm qua, tỉnh Quảng Ninh luôn quan tâm, tạo điều kiện cho doanh nghiệp, người dân phát triển những cánh đồng rau an toàn.
Khoa học Công nghệ 21 giờ trước
(SHTT) - Mới đây các nhà khoa học đã có thành tựu mang tính “cách mạng” với sự ra đời của “Máy ảnh thơ”, một thiết bị không chỉ hỗ trợ AI, mà còn là một công cụ biến những bức ảnh bình thường thành những bài thơ đầy cảm xúc.