Vinamilk

Thuốc giả tràn lan trên thị trường: Sức khỏe người bệnh đang bị đe dọa?

(SHTT) - Chỉ trong thời gian ngắn, đã có nhiều loại thuốc giả bị thu hồi trên thị trường khiến người tiêu dùng không khỏi hang mang, lo lắng.

Thuốc giả là gì?

Tổ chức y tế thế giới (WHO) định nghĩa thuốc giả là sản phẩm được sản xuất với ý đồ cố tình gian lận trong việc nhận dạng và/hoặc nguồn gốc thuốc. Theo định nghĩa của WHO, một sản phẩm là thuốc giả có thể chứa thành phần dược chất khác với thông tin trong hồ sơ đăng ký, hoặc thậm chí là không có dược chất. Trường hợp khác có thể chứa đúng thành phần hoạt chất nhưng với hàm lượng/nồng độ không đúng hoặc sản phẩm được đóng gói trong bao bì giả mạo về nguồn gốc và tính xác thực của sản phẩm.

thuoc gia

 

Luật Dược Việt Nam định nghĩa về thuốc giả như sau:

Thuốc giả là thuốc không có dược chất, dược liệu.

Có dược chất nhưng không đúng với dược chất ghi trên nhãn, hoặc không đúng với tiêu chuẩn đã đăng ký lưu hành, không đúng với thông tin trong giấy phép nhập khẩu.

Có dược chất, dược liệu nhưng không đúng hàm lượng, nồng độ hoặc khối lượng đã đăng ký lưu hành, không đúng với thông tin trong giấy phép nhập khẩu (ngoại trừ thuốc không đạt tiêu chuẩn chất lượng xảy ra trong quá trình bảo quản, lưu thông, phân phối).

Được sản xuất, trình bày hoặc dán nhãn nhằm mạo danh nhà sản xuất, quốc gia sản xuất hoặc quốc gia xuất xứ.

Liên tiếp phát hiện thuốc giả trên thị trường

Trước đó, Cục Quản lý Dược đã có văn bản 6586/QLD-CL ngày 4/5/2019 về việc xử lý thuốc viên nén Clorocid Tw3 250mg giả, với thông tin trên nhãn ghi CLOROCID Tw3 - Cloramphenicol 250mg, SĐK: VD-25305-16, số lô: 1118, 2118 và 2618.

Theo đó, thực hiện chỉ đạo của Bộ Y tế, Sở Y tế Hà Nội yêu cầu các cơ sở y tế công lập trực thuộc ngành, cơ sở y tế ngoài công lập, doanh nghiệp kinh doanh thuốc, cơ sở bán lẻ thuốc trên địa bàn không được buôn bán, sử dụng 3 lô thuốc nói trên. Đồng thời, tuân thủ việc kinh doanh, mua bán thuốc có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; rà soát hoạt động của cơ sở, thông báo đến Thanh tra Sở Y tế khi phát hiện thấy thuốc có thông tin như đã nêu trên.

Phòng y tế quận, huyện, thị xã thông báo đến cơ sở hành nghề trên địa bàn quản lý không buôn bán, sử dụng 3 lô thuốc nói trên; tiếp nhận thông tin từ cơ sở, kiểm tra, giám sát thực hiện của cơ sở và báo cáo kịp thời về Sở Y tế Hà Nội.

Viên nén Clorocid 250mg là một nhóm thuốc trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn, kháng nấm được sử dụng phổ biến trong lĩnh vực y tế dùng để điều trị các bệnh: sốt thương hàn, phó thương hàn, nhiễm salmonella, lỵ, nhiễm brucella, nhiễm trùng tiểu, viêm phổi, viêm màng não, viêm loét đại tràng, viêm ruột, bệnh hoa liễu.

Mới đây, Sở Y tế Hà Nội mới có văn bản khẩn chỉ đạo các đơn vị y tế trên địa bàn về việc thu hồi thuốc viên nén salbuboston giả.

Trước đó, Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế đã có công văn thông báo về việc thuốc viên nén salbuboston giả, với thông tin trên nhãn ghi: viên nén salbuboston (salbutamol 2mg), SĐK: VD-25143-16, số lô: 290217, HD: 13/02/2020, CSSX: Công ty cổ phần Dược phẩm Boston Việt Nam.

Để đảm bảo quyền lợi cũng như sức khỏe người tiêu dùng, Sở Y tế yêu cầu các cơ sở y tế trực thuộc ngành, cơ sở y tế ngoài công lập, doanh nghiệp kinh doanh thuốc trên địa bàn không được buôn bán, sử dụng thuốc viên nén giả nói trên.

Đồng thời cần tuân thủ việc kinh doanh, mua bán thuốc có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; rà soát hoạt động của cơ sở, nếu phát hiện thuốc có thông tin như nêu trên, khẩn trương thông báo về Thanh tra Sở Y tế để có biện pháp xử lý kịp thời.

Sở Y tế cũng yêu cầu Phòng Y tế các quận, huyện, thị xã thông báo đến cơ sở hành nghề trên địa bàn quản lý không được buôn bán, sử dụng thuốc viên nén salbuboston giả nói trên.

Tiếp nhận thông tin từ cơ sở, tiến hành kiểm tra, giám sát việc thực hiện của cơ sở, báo cáo việc thực hiện thu hồi của các cơ sở có kinh doanh, sử dụng loại thuốc nói trên về Sở Y tế.

Sở Y tế sẽ tích cực tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng về việc thuốc viên nén salbuboston giả để cơ sở kinh doanh, người dân không buôn bán và sử dụng loại thuốc nói trên, đảm bảo an toàn cho sức khỏe.

Nguyên nhân thuốc giả “ra đời” và “sinh sôi”

Nguyên nhân của thuốc giả len lỏi trong thị trường, giới chuyên gia cho rằng, đầu tiên là do từ việc sản xuất, kinh doanh thuốc, thực phẩm chức năng mang lại nguồn lợi khổng lồ, nên có không ít người sẵn sàng bất chấp pháp luật, đạo lý để làm giả. Nguyên nhân khác là do tình trạng tự ý sử dụng thuốc không theo đơn của bác sĩ kê, hay tình trạng lạm dụng kháng sinh của người dân, vô hình trung “tiếp tay” cho nạn thuốc giả. Hoạt động mua bán thuốc tự do ở nhà thuốc, chợ thuốc, thực phẩm chức năng trên mạng, ở nhiều trường hợp, cũng đang nằm ngoài tầm quản lý của các cơ quan chức năng. Cơ sở vật chất, hệ thống máy móc kiểm nghiệm và phát hiện thuốc giả ở Việt Nam cũng còn nhiều hạn chế.

Ngoài ra, các hành vi sản xuất và buôn bán thuốc giả khi phát hiện còn bị xử phạt quá nhẹ. Nhiều trường hợp vi phạm mới chỉ dừng ở xử phạt vi phạm hành chính, nên chưa làm bài học răn đe.

Hậu quả nghiêm trọng của thuốc giả

Thuốc giả thường có chứa lượng hoạt chất ít hoặc nhiều hơn hàm lượng quy định, không có hoạt chất hoặc là chứa một thành phần hoạt chất khác. Điều rõ ràng là trong tất cả các tình huống này, việc sử dụng thuốc giả sẽ gây ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ của người sử dụng và thậm chí có thể đến mức gây tử vong. Hãy tưởng tượng trường hợp bệnh nhân tiêu tốn nhiều tiền bạc để dùng thuốc điều trị bệnh hiểm nghèo với hy vọng cải thiện phần nào đó tình trạng sức khoẻ của mình và rồi sau đó biết rằng thuốc mình đang sử dụng hoàn toàn không chứa dược chất gì cả? Lúc này người bệnh không chỉ tiếp tục phải đối diện với bệnh tật mà còn có thể là sự nghèo đói và cả niềm tin bị đánh mất theo các sản phẩm thuốc giả đó.

Thường thì bệnh nhân rất khó để phân biệt một sản phẩm là thuốc giả bởi vì chúng thường được đóng gói một cách kỹ lưỡng để làm sao cho giống hệt với các thuốc chính hãng nhằm đánh lừa người tiêu dùng. Đôi khi kết quả phân tích tại các cơ sở kiểm nghiệm mới có thể là cách duy nhất để xác định sự khác biệt giữa thuốc thật và thuốc giả mạo.

75cb6866bdad418295716ecdb00655b25d2eab92_640_357

 

Thuốc giả không chỉ là bất hợp pháp mà còn là mối quan ngại lớn đối với sức khoẻ cộng đồng. Điều trị bằng thuốc giả mạo không hiệu quả như đối với trường hợp kháng sinh có thể dẫn đến sự xuất hiện của các vi khuẩn kháng thuốc và có thể có ảnh hưởng xấu trên đại bộ phận dân chúng.

Với các thuốc giả, những tác dụng phụ trên bệnh nhân có khả năng xảy ra thường xuyên và khó kiểm soát do cán bộ y tế không xác định chính xác thành phần hoạt chất trong thuốc giả. Trong đó nguy hiểm nhất là ngộ độc thuốc và dị ứng thuốc. Một số trường hợp thuốc giả chứa hoạt chất, thậm chí là tá dược kém chất lượng không tinh khiết và lẫn độc chất thì người dùng thuốc có thể tử vong. Các kim loại nặng và các chất độc có thể gây triệu chứng nhiễm độc bao gồm thay đổi chức năng tim, biến đổi nồng độ đường huyết, khó thở hay suy giảm chức năng của các cơ quan trọng của cơ thể.

Các thuốc giả được sản xuất tại cơ sở không đảm bảo điều kiện và tiêu chuẩn quy định có thể chứa nhiều vi khuẩn và nấm mốc, điều này đặc biệt nghiêm trọng đối với trường hợp các thuốc dùng đường tiêm hoặc trên những người bệnh bị suy giảm miễn dịch. Từ những hậu quả gây hại như vậy nên thuốc giả có thể làm giảm niềm tin của cộng đồng vào hệ thống chăm sóc sức khoẻ, các chuyên gia y tế, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín của các nhà cung cấp dược phẩm chân chính.

Hoài Anh


Vinamilk
Sunshine

Xuân Tài
SO HUU TRI TUE