Giấc mơ sữa Việt Nam

Vietnam Airlines thua lỗ cực lớn, Chủ tịch Đoàn Văn Bình và Bầu Đức cùng 'nhức đầu' với nợ vay?

(SHTT) - Do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, 9 tháng đầu năm 2020 nhiều doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận giảm, thậm chí là bị lỗ nặng. Cùng với các lãnh đạo doanh nghiệp, nhiều ngân hàng có lẽ cũng đang 'mất ăn mất ngủ' lo lắng khi cho các doanh nghiệp nợ luỹ kế hàng trăm tỷ, thậm chí hàng nghìn tỷ đồng vay nợ.

Thua lỗ nặng vì dịch, hàng không vay nghìn tỷ ngân hàng

Đầu tiên phải kể đến ông lớn ngành hàng không Vietnam Airlines (MCK: HVN). Trong 9 tháng năm 2020, HVN ghi nhận doanh thu thuần gần 32.411 tỷ đồng, giảm 57% so với cùng kỳ. Khoản lỗ ròng sau 3 quý của hãng hàng không quốc gia là 10.676 tỷ đồng. Cùng kỳ 9 tháng đầu năm 2019, Vietnam Airlines có lãi 2.513 tỷ đồng.

Khoản lỗ 10.676 tỷ đồng của Vietnam Airlines đã xóa sạch thành quả của 5 năm trước đó. Tổng lợi nhuận của 5 năm từ 2015 đến 2019 của HVN là 10.380 tỷ đồng, thấp hơn con số thua lỗ sau 9 tháng đầu năm 2020.

Theo BCTC hợp nhất quý 3/2020, khoản vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn hiện ở mức 11.684 tỷ đồng, gần gấp đôi so với đầu năm. Vay nợ dài hạn ghi nhận đến 23.372 tỷ đồng, giảm 8% so với cùng kỳ.

Đáng chú ý, HVN không thuyết minh cụ thể những khoản vay nợ đến từ các chủ nợ nào.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại HVN.

Ngoài ra, dòng tiền kinh doanh của Vietnam Airlines trong 9 tháng qua âm 6.270 tỷ đồng. Để đảm bảo lượng tiền mặt, doanh nghiệp đẩy mạnh hoạt động thanh lý, nhượng bán tài sản, thu hồi các khoản cho vay và tăng cường vay nợ.

Đứng trước tình trạng này, HVN đề xuất phương án xin hỗ trợ cho vay tối thiểu 4.000 tỷ đồng, trong 3 năm, với lãi suất ưu đãi.

Một doanh nghiệp hàng không nữa là CTCP Hàng không Vietjet (HoSE: VJC) cũng đang ngập trong thua lỗ. Luỹ kế 9 tháng đầu năm 2020, doanh thu thuần giảm mạnh 64% về còn 13.779 tỷ đồng. Đồng thời, Vietjet cũng lỗ ròng gần 925 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ có lãi 3.681 tỷ đồng.

Nói về kết quả thua lỗ, Vietjet cho biết, đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng trực tiếp lên ngành hàng không toàn cầu và là nguyên nhân chính cho sự sụt giảm về nhu cầu đi lại giữa các quốc gia trên thế giới, Việt Nam không ngoại lệ.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại VJC.

9 tháng đầu năm 2020, VJC hiện đang có 6.727 tỷ đồng vay ngắn hạn và 3.101 tỷ đồng vay dài hạn. Các ngân hàng cho vay bao gồm: HDBank, Vietinbank, Vietcombank, MB, HSBC, ABBank, Maritime Bank, PGBank,…

Trong đó, VJC có một khoản vay ngắn hạn tại HDBank bằng USD trị giá 1.926 tỷ đồng; tiếp theo là hai khoản vay tại MB, trong đó có một khoản vay bằng USD, tổng hai khoản vay là 1.203 tỷ đồng; Maritime Bank là 478 tỷ đồng; PGBank là 449 tỷ đồng;…

Về vay dài hạn, VJC hiện đang vay tại MB bằng USD với số tiền 541 tỷ đồng.

Sức ép nợ vay cực "khủng" của CEO, HNG

Một đại gia địa ốc lỗ nặng, luỹ kế lên tới mức hàng trăm tỷ đồng trong 9 tháng đầu năm 2020 không thể không nhắc tới Công ty CP Tập đoàn C.E.O - CEO Group của Chủ tịch Đoàn Văn Bình (mã CK: CEO).

Doanh thu 9 tháng của CEO đạt gần 682 tỷ đồng, còn số lỗ sau 9 tháng năm 2020 của CEO ghi nhận hơn 102,7 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm ngoái vẫn lãi đậm với hơn 435 tỷ đồng.

Tính đến 30/9/2020, CEO Group đang gánh gần 803 tỷ đồng vay nợ ngắn hạn và gần 1.477 tỷ đồng vay nợ dài hạn tại các ngân hàng. Trong đó, chủ nợ chính đối với khoản vay ngắn hạn của CEO Group là BIDV với hơn 473 tỷ đồng. Về khoản vay dài hạn, BIDV tiếp tục là chủ nợ chính với hơn 912 tỷ đồng, tăng 15% so với đầu năm 2020.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại CEO Group.

Tiếp theo phải nhắc tới CTCP Nông nghiệp Quốc tế Hoàng Anh Gia Lai (HNG). Mặc dù 9 tháng qua đã giảm lỗ hơn so với cùng kỳ nhưng mức lỗ luỹ kế của doanh nghiệp này vẫn đứng trong những doanh nghiệp có số lỗ luỹ kế hơn cả nghìn tỷ đồng.

Cụ thể, 9 tháng đầu năm 2020, HNG lỗ sau thuế 343 tỷ đồng. Bên cạnh đó, lưu chuyển tiền thuần từ hoạt động kinh doanh của HNG ghi nhận âm 855 tỷ đồng, trong khi năm trước âm 1.243 tỷ đồng. Lưu chuyển tiền thuần trong kỳ của HNG vẫn âm 58 tỷ đồng, trong khi năm trước dương 68 tỷ đồng.

Hiện công ty nông nghiệp của bầu Đức đang mang khoản nợ vay tài chính ngắn hạn và dài hạn tổng cộng hơn 12.245 tỷ đồng, tăng 33% so với thời điểm cuối năm 2019. Trong khi đó, vốn chủ sở hữu của HNG hiện tại là 8.552 tỷ đồng.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại HNG.

Trong đó, khoản vay ngân hàng ngắn hạn là 1.315 tỷ đồng và khoản vay ngân hàng dài hạn gần 3.410 tỷ đồng. Cụ thể, HNG vay ngắn hạn tại TPBank nhiều nhất với hơn 559,7 tỷ đồng. Tài sản thế chấp cho TPBank là tài sản của Công ty TNHH Cao su Eastern đã, đang và sẽ hình thành trên đất theo giấy chuyển nhượng quyền sở hữu đất tô nhượng kinh tế tại Campuchia với diện tích 925 ha, cùng với 454 ha đất trồng cây ăn trái tại Lào thuộc sở hữu của Đại Thắng và gần 33 triệu cổ phiếu HNG thuộc sở hữu của CTCP Hoàng Anh Gia Lai (HAG).

Còn tại Sacombank vay gần 244 tỷ đồng, trong khi cuối năm 2019 chỉ vay gần 19 tỷ đồng,…

Với tổng khoản vay dài hạn, HNG đang nợ nhiều nhất tại BIDV với 1.239  tỷ đồng. Tài sản thế chấp bao gồm quyền sử dụng đất và vườn cây cao su với quy mô gần 9.997 ha tại Lào thuộc sở hữu của Hoàng Anh Attapeu; cùng 2 tầng thuộc khu thương mại tại Tổ hợp chung cư – Thương mại Bàu Thạc Gián Đà Nẵng thuộc sở hữu của HAG và 13,3 triệu cp HNG cũng thuộc sở hữu của HAG…

Tại HDBank vay 793 tỷ đồng, Sacombank hơn 512  tỷ đồng, Ngân hàng Liên doanh Việt – Lào gần 790 tỷ đồng, và TPBank 75 tỷ đồng.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại HNG.

Theo BCTC hợp nhất quý 3/2020, dư nợ vay ngân hàng của doanh nghiệp này đã giảm mạnh, tuy vậy HNG lại tăng dư nợ vay dài hạn, chủ yếu là từ các doanh nghiệp. Chi tiết gồm: Thaco cho mượn 1.919 tỷ, Thadi 2.186 tỷ, HAGL 2.119 tỷ đồng...

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại HNG.

Ngoài ra, CTCP Vận tải biển và Thương mại Phương Đông (NOS) cũng đang ngập trong thua lỗ với lỗ luỹ kế 4.355 tỷ đồng. 9 tháng đầu năm 2020, NOS đang gánh 775 tỷ đồng vay nợ ngắn hạn và hơn 2.171 tỷ đồng vay nợ dài hạn tại các ngân hàng.

Trong 2.171 tỷ đồng nợ dài hạn của NOS, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho vay 936 tỷ đồng, Vietcombank (VCB) cho vay 854 tỷ đồng,  Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) là 172 tỷ đồng;...

NOS có 2 khoản vay dài hạn tại Vietcombank đều bằng USD và được thế chấp bằng tàu Ngọc Sơn, tàu Nosco Glory và tàu Star với lãi suất là 2,2%/năm.

Nguồn BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại NOS.

Nợ xấu ngân hàng tăng chóng mặt

9 tháng đầu năm, nợ xấu của toàn ngành ngân hàng tăng 36% so với đầu năm, đạt khoảng 7.800 tỷ đồng. Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ của ngân hàng qua đó cũng tăng từ 0,79% đầu năm lên 1,01%.

Tại "ông lớn" BIDV, tổng nợ xấu tính đến ngày 30/09/2020 tăng 16% so với đầu năm, ghi nhận 22.526 tỷ đồng. Trong đó nợ nghi ngờ tăng 15% và nợ có khả năng mất vốn tăng 16%, trong khi nợ dưới tiêu chuẩn giảm 15%. Do đó, kéo tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay tăng từ mức 1,75% đầu năm lên 1,97%.

Trong khi đó, cho vay khách hàng chỉ tăng nhẹ 3%, gần 1,15 triệu tỷ đồng.

Hay tại Vietcombank, tính đến 30/9/2020, cho vay khách hàng chỉ tăng 7% so với đầu năm, lên mức hơn 783.757 tỷ đồng thì tổng nợ xấu của Vietcombank tăng mạnh 36% so với đầu năm, lên gần 7.885 tỷ đồng. Trong đó, nợ dưới tiêu chuẩn gấp 4,3 lần  ghi nhận 2.923 tỷ đồng; nợ nghi ngờ gấp 2,7 lần ghi nhận 1.599 tỷ đồng.. Do đó, tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ tăng từ 0,79% đầu năm lên 1,01%.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại Techcombank.

Tương tự, tổng nợ xấu tại MB tăng 39% so với đầu năm, đạt 4.035 tỷ đồng. Trong đó nợ có khả năng mất vốn tăng gấp 3,2 lần đầu năm, nợ nghi ngờ tăng 13%. Điều này dẫn đến tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay của MB tăng lên mức 1,5% so với 1,16% hồi đầu năm.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại MB

Thậm chí tại TPBank, tổng nợ xấu tăng đến 60% so với đầu năm. Trong đó, nợ dưới tiêu chuẩn tăng 76%, nợ nghi ngờ tăng 82%, trong khi nợ có khả năng mất vốn tăng 27%. Do đó, kéo tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay của TPBank tăng từ mức 1,29% đầu năm lên 1,79%.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 3/2020 tại TPBank.

Hà Phương (T/h)