Vinamilk

Sinh viên Việt sản xuất protein xét nghiệm Covid-19

(SHTT) - Nhóm nghiên cứu tại Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia TPHCM đã sử dụng công nghệ protein tái tổ hợp để sản xuất sản phẩm xét nghiệm Covid-19 với nhiều ưu điểm như cho ra kết quả nhanh, chính xác và có thể tự làm ngay tại mọi phòng thí nghiệm với giá thành thấp.

Dự án mang tên “Sản xuất protein gây đáp ứng miễn dịch của SARS-CoV-2”, được trường đại học phối hợp triển khai cùng một doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ sinh học, do TS Nguyễn Thuỵ Vy, Trưởng bộ môn Di truyền, Khoa Sinh học - Công nghệ sinh học thuộc Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia TPHCM, làm chủ nhiệm chính.

Đây là một trong 4 ý tưởng đã vượt qua gần 60 sáng kiến trong nước và gần 2.000 dự án từ 79 quốc gia về ứng phó với đại dịch Covid-19 được nhận tài trợ từ Tổ chức Giáo dục ĐH Pháp ngữ (AUF).

tien-si-vy-va-2-sinh-vien-tham-gia-nhom-nghien-cuu-1592793681250

 TS Nguyễn Thuỵ Vy (giữa) và hai sinh viên Đăng Khôi, Mỹ Phúc nghiên cứu về công nghệ protein tái tổ hợp giúp chủ động sản xuất kit xét nghiệm Covid-19

Giải thích về ý tưởng nghiên cứu này, cô sinh viên năm 4 Võ Hồ Mỹ Phúc cho biết: “Mọi người cũng biết rằng việc xét nghiệm phát hiện nhanh chóng phát hiện kháng thể nhằm đánh giá mức độ lây lan thật sự của SARS-CoV-2 trong cộng đồng và miễn dịch cộng đồng trở thành vấn đề nhiều nước đều thực hiện.

Nguyên tắc của xét nghiệm kháng thể dựa trên tương tác kháng nguyên và kháng thể, trong trường hợp này, kháng nguyên có thể là protein của virus có khả năng gây đáp ứng miễn dịch trong cơ thể người. Nghiên cứu của chúng em là tạo ra các protein tái tổ hợp phục vụ cho việc sản xuất các kit xét nghiệm”.

Lý giải thêm, Phúc cho biết: “Vấn đề hiện nay đa phần các kit xét nghiệm kháng nguyên và kháng thể hiện nay ở Việt Nam đều nhập từ nước ngoài về. Thế nhưng trong bối cảnh dịch bệnh phức tạp, nhiều các ca dương tính không triệu chứng hoặc triệu chứng nhẹ yêu cầu phải được sàng lọc nhanh hơn. Nghiên cứu của nhóm chính là nền tảng tạo ra những kit chuẩn đoán nhanh, rẻ, phù hợp với tình hình Việt Nam”.

sinh-vien-le-tran-dang-khoi-dang-theo-doi-qua-trinh-nghien-cuu-1592793686267

 

Bổ sung thêm, sinh viên Lê Trần Đăng Khôi chia sẻ: “Hiện tại, chúng ta phải nhập các nguyên liệu protein từ nước ngoài về để phục vụ cho việc chế tạo các kít xét nghiệm.

Thông qua dự án này, chúng em mong muốn giảm nhu cầu và tiết kiệm được chi phí nhập khẩu các protein kháng nguyên tái tổ hợp và kit chẩn đoán SARS-CoV-2 dựa trên kháng thể từ nước ngoài, đồng thời cung cấp quy trình có thể sản xuất nguồn vật liệu nền tảng cho các nghiên cứu về SARS-CoV-2 cho các phòng thí nghiệm trong nước.

Chúng em cũng mong rằng có thể đóng góp vào việc phát triển các kit chẩn đoán nhanh với giá thành rẻ và dễ tiếp cận, từ đó giảm bớt gánh nặng cho hệ thống y tế và giúp Chính phủ đánh giá được tình hình miễn dịch trong cộng đồng để ban hành các chính sách hiệu quả hơn trong cuộc chiến chống Covid-19”.

Tiến sĩ Nguyễn Thuỵ Vy cho hay,  “Nghiên cứu của chúng tôi dự định sẽ thiết kế các plasmid (các phân tử DNA dạng vòng nhỏ) có gắn chèn trình tự gen đặc trưng mã hóa protein kháng nguyên của virus SARS-CoV-2, sau đó chuyển các plasmid này vào tế bào vi khuẩn Escherichia coli nhằm lợi dụng khả năng tăng trưởng nhanh chóng và bộ máy sinh tổng hợp protein của vi khuẩn này để tổng hợp lượng lớn protein mục tiêu trong thời gian ngắn.

Chúng tôi cũng sẽ tiến hành đánh giá về mức độ tinh sạch, khả năng gắn chuyên biệt lên thụ thể trên bề mặt tế bào người và dự tính xa hơn là khả năng gắn đặc hiệu của các protein này với kháng thể trong huyết thanh của bệnh nhân đã hồi phục (nếu được cho phép tiếp cận mẫu huyết thanh lâm sàng).

Chúng tôi hy vọng có thể chuẩn hóa quy trình thực hiện nhằm chuyển giao cho các công ty và phòng thí nghiệm có mong muốn thực hiện các dự án nghiên cứu về Covid-19 tại Việt Nam, đặc biệt là phát triển các bộ kit chẩn đoán nhanh virus SARS-COV-2”.

TS Nguyễn Thuỵ Vy chia sẻ thêm, một trong hướng lớn của phòng thí nghiệm di truyền học của trường đã thực hiện nghiên cứu các protein tái tổ hợp để phối hợp nhiều công ty thực hiện được nhiều kit xét nghiệm bệnh khác.

Theo tiến sĩ Vy, dự án sản xuất protein gây đáp ứng miễn dịch của SARS-CoV-2 không chỉ góp sức với công cuộc chống đại dịch Covid-19 mà sẽ là cách truyền cảm hứng cho các sinh viên khác không ngại khi nghiên cứu khoa học.

Ưu điểm của phương pháp này chính là nhanh chóng, dễ dàng triển khai trên diện rộng và có độ chính xác cao. Tuy vậy, trong nước hiện tại chưa có nhà cung cấp các sản phẩm kháng nguyên protein của SARS-CoV-2, do đó, các công ty muốn sản xuất kit xét nghiệm kháng thể bằng công nghệ này sẽ gặp khó khăn vì thiếu nguồn cung.

Lê Phương