Trung tâm Dịch vụ dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo Viettel (Viettel AI) thuộc Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) vừa chính thức nhận bằng sáng chế hữu ích độc quyền từ Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO). Sáng chế mang tên “Nhận diện khuôn mặt có đeo khẩu trang qua hình ảnh sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo”, đánh dấu bằng bảo hộ thứ hai của đơn vị này tại thị trường Mỹ chỉ trong nửa đầu năm 2026.

Dù việc đeo khẩu trang tại nơi công cộng và công sở đã trở thành thói quen phổ biến, nhưng đây lại là "bài toán khó" cho các hệ thống nhận diện truyền thống. Theo Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia Hoa Kỳ (NIST), tỷ lệ lỗi nhận diện có thể tăng từ 20 – 50% khi khuôn mặt bị che khuất, buộc người dùng phải tháo khẩu trang để xác thực danh tính đầy bất tiện. Nhằm giải quyết triệt để rào cản này, Viettel AI đã xây dựng thành công bộ dữ liệu mô phỏng quy mô lớn kết hợp thuật toán tối ưu hóa thông minh. Nhờ đó, hệ thống mới có thể trích xuất đặc trưng và nhận diện chính xác khuôn mặt che khuất bởi nhiều loại khẩu trang (y tế, N95, khẩu trang vải...) ở mọi góc xoay với tốc độ vượt trội.

Đứng trước bài toán hóc búa đó, Viettel AI đã chủ động làm chủ công nghệ bằng cách phát triển bộ dữ liệu mô phỏng diện rộng các khuôn mặt bị che khuất. Hệ thống tập trung nâng cấp thuật toán trích xuất đặc trưng và tìm kiếm thông minh, mang lại tốc độ xử lý vượt trội. Nhờ vậy, camera có thể quét và nhận diện chính xác tức thì người dùng đang đeo các loại khẩu trang y tế, vải, N95 hay KN95 ở mọi góc độ mà không gặp bất kỳ trở ngại nào.

Đại diện nhóm nghiên cứu Viettel AI cho biết, điểm mấu chốt giúp sáng chế vượt qua quy trình thẩm định khắt khe của Mỹ chính là tính thực tiễn cao. Công nghệ này cho phép các hệ thống kiểm soát ra vào, chấm công tự động hay giám sát an ninh hoạt động liền mạch mà không yêu cầu người dân phải thay đổi thói quen bảo vệ sức khỏe của mình.

Đánh giá về cột mốc này, đại diện Viettel AI nhấn mạnh việc được Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) cấp bằng độc quyền sáng chế là minh chứng rõ nét cho năng lực làm chủ công nghệ lõi của đơn vị. Thành công này không chỉ khẳng định đội ngũ kỹ sư Việt đủ trình độ phát triển các giải pháp trí tuệ nhân tạo đáp ứng những tiêu chuẩn quốc tế khắt khe nhất, mà còn mở ra cơ hội thương mại hóa mạnh mẽ sản phẩm ra thị trường toàn cầu trong thời gian tới.

Hà Anh