Theo đó, diễn đàn diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ tiếp tục phát triển bền vững trong giai đoạn mới, ngày càng đi vào chiều sâu, đặc biệt trên các trụ cột kinh tế, thương mại và đầu tư. Sau ba thập kỷ kể từ khi bình thường hóa quan hệ và 25 năm triển khai Hiệp định BTA, thương mại song phương đã tăng trưởng mạnh mẽ cả về quy mô và chất lượng, trở thành một động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và tăng cường liên kết chuỗi cung ứng giữa hai nền kinh tế có tính bổ trợ cao.

Trong bối cảnh kinh tế – Thương mại toàn cầu đang điều chỉnh sâu sắc, diễn đàn đồng thời thảo luận thẳng thắn những thách thức mới nổi, bao gồm sự điều chỉnh chính sách thương mại của Hoa Kỳ, xu hướng gia tăng các biện pháp thuế quan và phòng vệ thương mại, cũng như các yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn kỹ thuật, phát triển bền vững và minh bạch chuỗi cung ứng.

Ông Trần Toàn Thắng, Trưởng ban Quốc tế và Chính sách hội nhập thuộc Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế – tài chính cho biết, thuế quan của Mỹ đã có tác động đáng kể đến các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là khối FDI. Để vượt qua thách thức này, doanh nghiệp cần tái cấu trúc thị trường xuất khẩu để giảm phụ thuộc vào Hoa Kỳ, đồng thời doanh nghiệp cần nâng cấp chuỗi giá trị, giảm phụ thuộc Mỹ. Bên cạnh dó, phải thúc đẩy ngoại giao cân bằng, tăng cường liên kết nội khối và đầu tư vào công nghệ, đổi mới sáng tạo để tăng sức cạnh tranh, biến thách thức thành cơ hội chuyển đổi mô hình tăng trưởng bền vững.

Theo số liệu của Trung tâm Thương mại Quốc tế Mỹ, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 7 (cùng kỳ năm ngoái Việt Nam đứng thứ 9) của Mỹ với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt khoảng 132,4 tỉ USD tăng 40,9% so với năm 2024 và chiếm tỷ trọng 3,5% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Mỹ.

Song song, xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ đạt 122,7 tỉ USD (chiếm xấp xỉ 5,3% tổng nhập khẩu của Mỹ, tăng 43,0 %); nhập khẩu từ Mỹ đạt 9,7 tỉ USD, tăng 17,8% so với cùng kỳ năm 2024. Việt Nam xuất siêu sang Mỹ 113,0 tỉ USD và xếp thứ 3 trong số các nước có thặng dư thương mại lớn nhất với Mỹ (sau Trung Quốc với 145,4 tỉ USD; Mexico với 128,5 tỉ USD). Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam (top 17 nhóm hàng) đều có tốc độ tăng trưởng mạnh.

Trong khuôn khổ diễn đàn, các chuyên gia thẳng thắn thảo luận về những thách thức mới, gồm sự điều chỉnh chính sách thương mại của Hoa Kỳ, xu hướng gia tăng các biện pháp thuế quan và phòng vệ thương mại, cũng như các yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn kỹ thuật, phát triển bền vững và minh bạch chuỗi cung ứng.

Bên cạnh đó, các chuyên gia tập trung vào phân tích tác động của chính sách thuế quan và biện pháp phòng vệ thương mại, đồng thời đề xuất giải pháp nhằm nâng cao năng lực thích ứng, đa dạng hóa thị trường và củng cố năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Với vai trò là kênh đối thoại chính sách quan trọng, diễn đàn thương mại Việt Nam – Hoa Kỳ 2025 góp phần làm sâu sắc nhận thức chung, thúc đẩy hợp tác thực chất giữa các bên liên quan, qua đó mở rộng dư địa hợp tác và củng cố nền tảng cho quan hệ kinh tế – thương mại Việt Nam – Hoa Kỳ phát triển ổn định, bền vững và cùng có lợi trong giai đoạn mới.

Tuấn Quang