Giấc mơ sữa Việt Nam

Vẽ lại bản đồ khởi nghiệp của tương lai

(SHTT) - Covid có phải là nguyên nhân khiến cho 63.500 doanh nghiệp rút khỏi thị trường trong 7 tháng đầu năm 2020 hay chỉ là phép thử để “đào thải” những startups thiếu “sức đề kháng”?  Tình huống đảo lộn của thị trường là mối “Nguy” cho ai và đồng thời trở thành “Cơ hội” cho những ai khác? 

Trong giai đoạn khó khăn của thị trường vẫn có những câu chuyện startup có mô hình thành công và tăng trưởng. Covid-19 đã đánh sập hàng loạt doanh nghiệp khởi nghiệp nhưng đồng thời cũng tạo cơ hội mới cho những mô hình khác lên ngôi.

Tại Shark Tank Forum 2020, các diễn giả đã có cuộc trao đổi với các Startups để hiểu họ đã làm gì, họ nghĩ gì và sẽ làm gì khi “bước ra khỏi vùng an toàn” để vẽ lại bản đồ khởi nghiệp.

bando

Các diễn giả chia sẻ về vấn đề "Vẽ lại bản đồ khởi nghiệp của tương lai"

Tọa đàm do ông Nguyễn Trần Quang – TV HĐQT Công ty TVHub, Cố vấn chiến lược Shark Tank Việt Nam điều phối với sự tham dự của Giáo sư Vũ Ngọc Tâm - Founder & CEO Earable; Tiến sĩ Cao Anh Tuấn - Co-Founder Genetica; Bà Mai Sao Lonsdale - CEO Lixibox.

Các diễn giả bắt đầu startup như thế nào?

Mai Sao Lonsdale:

Tôi từng startup trong lĩnh vực E-commerce với một vài đối tác tại Mỹ. Tuy nhiên chỉ sau 6 tháng, các đối tác rút vốn nên dự án đã không thành công. Sau một thời gian, mình nhận thấy thị trường mỹ phẩm Việt Nam chưa phát triển và ít ai biết về khái niệm micro influencer. Chính mình cũng đang đầu tư và một số platform về micro influencer. Nên tận dụng cơ hội ấy, mình đã cho ra mắt Lixibox.

GS Vũ Ngọc Tâm:

Chúng tôi bắt đầu với Earable từ một dự án từ trường Đại Học. Bởi vì 1/3 dân số trên thế giới có vấn đề về giấc ngủ. Chúng tôi nghiên cứu công nghệ mới để giải quyết vấn đề tại sao công nghệ bây giờ không làm cho người ta ngủ tốt hơn. Nếu chỉ nghiên cứu trong trường đại học thì sẽ không giải quyết triệt để vấn đề nên chúng tôi thành lập công ty để tạo ra những sản phẩm thiết thực, hoàn thiện giấc ngủ cho mọi người. Công ty đã được thành lập 1 năm ở Mỹ và đã nhận được vốn đầu tư từ các Quỹ đầu tư uy tín.

TS Cao Anh Tuấn:

Ở Mỹ đã có giải mã gen từ lâu nhưng tập trung vào người da trắng. Tôi muốn khám phá bản thân nên đã sử dụng giải mã gen của Mỹ nhưng mình nhận thấy có gì đó chưa đúng. Từ đó, 5 tiến sĩ của Genetica tập trung vào nghiên cứu giải mã gen của người Châu Á. Sau đó, Genetica trở về thị trường Việt Nam và Singapore để phát triển.

Bài học/khó khăn/thất bại khi startup ở Việt Nam

Mai Sao Lonsdale:

Tôi từng nhận được lời khuyên về thị trường Việt Nam là sự cạnh tranh gay gắt về giá. Và khó khăn thứ hai là nghĩ rằng người Mỹ có những sản phẩm dịch vụ rất tốt thì Việt Nam cũng có. Vì vậy, tạo ra một môi trường thoải mái, tiện lợi cho người mua. Có thể, Lixibox khó thu hút khách hơn các sàn thương mại điện tử khác nhưng khi khách đã đến với Lixibox thì luôn trở thành khách hàng trung thành vì dịch vụ và giá trị họ nhận được rất cao.

8.Mai Sao Lonsdale - CEO Lixibox (1)

Bà Mai Sao Lonsdale - CEO Lixibox 

GS Vũ Ngọc Tâm phản biện Mai Sao: Chúng ta nên tự tin. Nếu chúng ta có thể cung cấp cho khách hàng một dịch vụ tốt nhất thì chúng ta có quyền đòi hỏi mức giá tương xứng

TS Cao Anh Tuấn phản biện GS Tâm: Genetica khi về Việt nam cũng rất tự tin về sản phẩm của mình, giải được bài toán mà mọi người đang cần nhưng vẫn đau đầu về “giá”. Khi đưa giá cao Genetica vẫn có khách nhưng rất ít. Vì vậy, để thu hút nhiều người hơn, Genetica buộc phải cắt bớt nhiều thứ để hạ giá thành xuống.

GS Vũ Ngọc Tâm: Startup có lẽ sẽ gặp nhiều vấn đề sai lầm trong quá trình khởi nghiệp. Nhưng quan trọng là mình biết khi nào mình sai, khi nào mình phải thay đổi. Thì cách của Earable là có những người cố vấn thật tốt. Sẽ thường xuyên có những buổi họp, trao đổi và chia sẻ kinh nghiệm. và Startup phải phân tích để biết rằng những chia sẻ, những kinh nghiệm ấy có phù hợp với mình hay không.

Cách chọn ban cố vấn

TS Cao Anh Tuấn: Lúc Genetica bắt đầu phát triển sản phẩm thì những người cố vấn, đều là giáo sư của các trường đại học. Họ thực ra chưa làm sản phẩm ấy bao giờ nhưng họ từng phân tích gen cho người Châu Âu, họ đã có những bài học xương máu khi đi theo con đường này. Từ kinh nghiệm ấy đã giúp đội hình của Genetica phát triển. Còn nếu để Genetica tự làm tự suy nghĩ thì chắc phải mất gấp 2, 3 thời gian mới có thể tạo ra sản phẩm.

Mai Sao Lonsdale: Với tôi, ban cố vấn có thể thay đổi qua từng thời kỳ. Và có thể là làm sao dùng tên của những người ấy để có thể kêu gọi vốn được.

vnt

 Giáo sư Vũ Ngọc Tâm - Founder & CEO Earable

GS Vũ Ngọc Tâm: Với những người cố vấn, Earable luôn chọn tìm và học hỏi từ những người thành công – người đã làm những công việc ấy 2,3,4 lần. Nhưng sẽ khó nếu như chúng ta cứ khơi khơi ngỏ lời mời họ cố vấn. Chúng ta phải có sự chuẩn bị thật kỹ cho lần giao tiếp đầu tiên, cho họ thấy giá trị và năng lực của chúng ta và chúng ta đang cần gì, thì chúng ta sẽ tìm được cố vấn phù hợp.

Và mỗi một người cố vấn lại có vai trò khác nhau. Có người hỗ trợ phát triển kinh doanh, có người hỗ trợ kêu gọi vốn, có người giúp kết nối và mở rộng các mối quan hệ. Nhưng tựu chung những kinh nghiệm của họ sẽ giúp cho chúng ta trong hành trình khởi nghiệp.

Vì sao chọn thị trường Việt Nam?

Mai Sao Lonsdale: Một lợi thế cho startup bắt đầu tại thị trường Việt Nam là thị trường này còn quá nhiều vấn đề cần giải quyết. Thành ra các startup còn quá nhiều “đất diễn”.  Thứ hai là khách hàng ở đây còn quá dễ tính. Họ chưa được trải nghiệm những dịch vụ đỉnh cao nhất. Thứ 3 là Data ở thị trường này còn quá rẻ.

TS Cao Anh Tuấn: Khách hàng của Genetica sau khi sử dụng sản phẩm đều phản hồi rất thật và chân thành. Đó là lý do mà sau khi thử nghiệm, chúng tôi quyết định phát triển ở thị trường Việt Nam trước khi sang Singapore và các nước khác.

GS Vũ Ngọc Tâm: Mặc dù trước đây, chúng tôi không định hướng vào thị trường Việt Nam trước, nhưng ở đây có rất nhiều lợi thế cho startup. Dây chuyền sản xuất, nhà máy,..tại Việt Nam rất chuyên nghiệp. Thị trường Việt Nam cũng không bị ảnh hưởng nhiều bởi Covid. Nhân công Việt Nam cũng rẻ hơn, năng lực kỹ thuật cũng cao…

Startup việt phát triển ra nước ngoài

Mai Sao Lonsdale: Nhiều startup Việt Nam chưa phát triển ra được các nước khác. Có 2 điểm chính: người sáng lập và cả cộng sự chưa chú trọng trải nghiệm của khách hàng; trong công ty tại Việt Nam, văn hóa “kính trên nhường dưới”, lớp lang thứ tự còn hiện hữu quá rõ ràng. Các nhân viên chưa thực sự xem mình là một phần của công ty, của sản phẩm để từ đó họ làm tốt hơn các trách nhiệm của mình.

TS Cao Anh Tuấn: Các công ty công nghệ ở Việt Nam, chúng ta ở Việt Nam nên được hỗ trợ nhiều từ người thân quen xung quanh, mình có thể đi nhanh và giải quyết các bài toán hiện có. Còn khi các các nước khác, các công ty phải đảm bảo phần lõi cứng là công nghệ.

ts cat

 Tiến sĩ Cao Anh Tuấn - Co-Founder Genetica

GS Vũ Ngọc Tâm: Nếu chúng ta phát triển tốt tại thị trường Việt Nam, giải quyết các vấn đề của thị trường thì chúng ta có cơ hội phát triển quốc tế

Nỗi đau lớn nhất của 3 startup

Mai Sao Lonsdale: Nỗi đau lớn nhất là sự cô đơn. Dù có gia đình, bạn bè, đối tác,… nhưng vẫn luôn có sự cô đơn.

TS Cao Anh Tuấn: Chiến lược phát triển của Genetica trong năm nay là phát triển quốc tế. Đã lập xong chi nhánh ở Sing. Và sẽ sang Sing, Malay, Indo “nằm vùng”  để nghiên cứu. Tuy nhiên Covid ập xuống khiến các kế hoạch sang các nước không còn. Các thiết bị máy móc cũng bị ngưng trệ theo. Đó là nỗi đau lớn nhất và tồn tại cả năm.

GS Vũ Ngọc Tâm: Nỗi đau thiếu người giỏi và nỗi đau thiếu tiền. Thiếu người giỏi để đồng hành, cùng tầm nhìn để cùng giải quyết các vấn đề quan trọng.

Minh Tuệ


Himlam
Macca
Sunshine
Van Phong
SO HUU TRI TUE
SO HUU TRI TUE