Sự kiện thu hút sự tham gia đông đảo của lãnh đạo các sở ngành, hiệp hội doanh nghiệp trong và ngoài nước, cùng các nhà đầu tư và chuyên gia kinh tế đầu ngành để thảo luận về lộ trình phát triển bền vững cho ngành năng lượng Việt Nam.

Phát biểu khai mạc, ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) nhấn mạnh, năng lượng chính là “hạ tầng của hạ tầng”, đóng vai trò then chốt trong việc duy trì vận hành toàn bộ nền kinh tế. Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP trên 8% vào năm 2025 và hướng tới trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045, nhu cầu điện năng dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng ở mức hai con số. Để đáp ứng kỳ vọng này, Nghị quyết 70-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định rõ các mục tiêu và giải pháp cụ thể nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, tạo hành lang pháp lý vững chắc cho giai đoạn phát triển mới.

Mặc dù ngành năng lượng Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc với sản lượng tăng trưởng bình quân khoảng 10% mỗi năm, song lãnh đạo VCCI cũng thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn hiện hữu. Đó là tình trạng mất cân đối giữa cung và cầu, sự bất cập trong phân bổ hệ thống năng lượng theo vùng miền và tiến độ chậm trễ của nhiều dự án trọng điểm. Đặc biệt, hệ thống văn bản pháp luật chưa đồng bộ và giá năng lượng chưa phản ánh chính xác các yếu tố đầu vào đang là rào cản lớn đối với việc thu hút đầu tư. Ông Phòng khẳng định, việc đẩy mạnh tái cơ cấu để hình thành thị trường cạnh tranh lành mạnh là yêu cầu tất yếu, trong đó cần tách bạch nhiệm vụ kinh doanh với nhiệm vụ công ích của các doanh nghiệp Nhà nước, đồng thời tạo cơ chế cởi mở hơn cho kinh tế tư nhân tham gia.

Tại phiên thảo luận do Nhà báo Nguyễn Linh Anh, Tổng Biên tập Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp điều phối, các chuyên gia đã tập trung phân tích sâu về lộ trình hiện thực hóa thị trường điện cạnh tranh. Ông Hồ Đình Thám, Cố vấn thường trú về thị trường điện thuộc Cục Điện lực (Bộ Công Thương) cho biết, việc xây dựng thị trường điện minh bạch hiện mang tính cấp bách để thúc đẩy kinh tế bền vững. Theo lộ trình của Nghị quyết 70-NQ/TW, Việt Nam phấn đấu hình thành thị trường bán buôn điện cạnh tranh hoàn chỉnh vào năm 2026 và chính thức triển khai thị trường bán lẻ điện cạnh tranh từ đầu năm 2027.

Điểm mấu chốt của cải cách này là thay đổi hoàn toàn vị thế của người tiêu dùng. Khi thị trường bán lẻ điện cạnh tranh được vận hành, người dân và doanh nghiệp sẽ không còn ở thế thụ động mà có quyền lựa chọn nhà cung cấp có mức giá và chất lượng dịch vụ tốt nhất. Sự thay đổi này buộc các đơn vị bán điện phải chủ động cải tiến, tối ưu hóa vận hành để giữ chân khách hàng. Những ý kiến đóng góp tại diễn đàn sẽ được tổng hợp thành các giải pháp thực tiễn, góp phần hoàn thiện Đề án Điều chỉnh Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia, đảm bảo kết nối hài hòa giữa mục tiêu kinh tế và xu hướng chuyển dịch năng lượng toàn cầu.

PV