SO HUU TRI TUE
Thứ hai, 17/06/2024
  • Click để copy

Thành Nhà Hồ di tích vang danh một vùng quê xứ Thanh

14:14, 29/05/2024
(SHTT) - Thành Nhà Hồ - Di sản văn hóa thế giới với sức sống hơn 600 năm tuổi là chứng tích còn lại để các thế hệ con cháu được nhắc nhớ về bao sự kiện, dấu ấn lịch sử dân tộc và những giá trị, tầm vóc di sản.

Hơn 600 năm đã qua đi, thế sự xoay vần, thuận - nghịch có lúc, thành - bại mấy khi, Thành Nhà Hồ vẫn bền bỉ sức sống. Nhiều điều xoay quanh đó, đến nay, vẫn là bí ẩn, chứa đựng bao điều mới lạ, vừa kích thích vừa là thử thách với hậu thế.

Gửi những ngỡ ngàng, thán phục và cả băn khoăn, trăn trở tới người xưa. Gửi muôn vàn câu hỏi vì sao dội vào đá - núi hay thăm thẳm lòng đất, nơi vẫn ôm ấp hiện vật trăm năm. Bao lần kiếm tìm, bao công sức lần theo tư liệu cổ - kim, cốt cũng để cho thấu tỏ ngọn ngành, hiểu sâu sắc hơn về giá trị, tầm vóc di sản.

image.daidoanket.vn-images-upload-minhtd-10192023-_di_fly_20230304_102512_532_1677900527923_photo

Khung cảnh Thành Nhà Hồ từ trên cao xuống. 

Mộc bản sách Đại Việt sử ký toàn thư, quyển 8 ghi: Năm Đinh Sửu (1397), mùa Xuân, tháng Giêng, Quý Ly sai Lại bộ thượng thư kiêm Thái sử lệnh Đỗ Tỉnh (có sách chép là Mẫn) đi xem đất và đo đạc động An Tôn phủ Thanh Hóa, đắp thành đào hào, lập miếu xã, mở đường phố, có ý muốn dời kinh đô đến đó. Tháng 3 thì công việc hoàn tất.

Thành Nhà Hồ được đắp với mỗi mặt dài 120 trượng, cao 1 trượng 2 thước. Mộc bản sách Đại Nam nhất thống chí ghi lại rất chi tiết Thành Nhà Hồ về diện tích và vật liệu đắp thành: thành vuông mà rộng hơn 200 mẫu. Cửa Nam của thành xây bằng đá ba tầng, như cửa Chu Tước ở thành Thăng Long. Ba cửa Đông, Tây, Bắc xây bằng đá, nền đều đắp bằng đá xanh. Các đường thông với thành đều lát đá hoa văn nên gọi là Hoa Nhai (đường hoa). Ngoài thành có hào, tả hữu có đá núi, phía trước là sông Mã, sông Bảo. Bao quanh thành lại đắp đất làm la thành. Phía tả từ tổng Cổ Biện qua các xã Bỉnh Bút và Cổ Điệp theo sông Bảo chạy về phía Nam đến Đốn sơn (núi Đốn). Phía hữu từ tổng Quan Hoàng huyện Cẩm Thủy men theo sông Mã chạy về Đông thẳng đến núi An Tôn mấy vạn trượng...

Nếu như đến nay, cách thức người ta xây dựng Kim Tự Tháp như thế nào vẫn còn là bí ẩn, gây tò mò và thán phục thì Thành Nhà Hồ của xứ Thanh cũng như vậy. Làm thế nào để những tảng đá lớn được đục đẽo vuông vức, xếp chồng khít lên nhau, liên kết với nhau mà chẳng cần viện nhờ đến chất kết dính nào cả? Bí quyết nào để hoàn thành việc xây dựng Thành Nhà Hồ chỉ vỏn vẹn trong 3 tháng? Người đương đại đã rất nỗ lực, công phu tìm tòi, khám phá với mong muốn giải mã bí ẩn này nhưng vẫn chưa có kết luận thống nhất. Đến nay, “Thành Nhà Hồ là hiện tượng có tính đột khởi về kỹ thuật khai thác, chế tác và xây dựng một đại công trình với nguyên liệu cơ bản là các tảng đá lớn”.

Ván cờ lịch sử đã trả lời rất rõ, để lại những bài học đáng quý, sâu sắc cho hậu thế. Đó là bài học về “thiên thời - địa lợi - nhân hòa”, đạo nghĩa vua - tôi, giá trị và sức mạnh lòng dân... Đặc biệt, trong bất kỳ giai đoạn nào cũng vậy, mong muốn canh tân đất nước, cái giá của cải cách, đổi mới bao giờ cũng không tránh khỏi những hụt hẫng, mất mát, hy sinh. Anh hùng và bi hùng đâu phải chỉ cách nhau một chữ thành hay bại. Trong cái tĩnh lặng, thanh bình quá đỗi của không gian, hậu thế như càng thấm thía hơn nỗi cô đơn của Hồ Quý Ly - người đi ngược chiều gió, người dự cảm về tương lai...

Triều Hồ tồn tại trong 7 năm (1400 - 1407), một thời gian quá ngắn ngủi để có thể làm nên những thành tựu rực rỡ. Tuy nhiên, cũng trong khoảng thời gian ngắn ngủi ấy, vương triều này đã để lại những dấu ấn đậm nét trong lịch sử dân tộc dưới sự điều hành của Hồ Quý Ly. Hàng loạt cải cách của Hồ Quý Ly qua các chính sách “hạn điền”, “hạn nô”, đổi mới trong thi cử giáo dục, phát hành tiền giấy... được thực hiện đã cho thấy nỗ lực, khao khát canh tân đất nước. Mặc dù những cải cách ấy chưa được thực hiện một cách triệt để do những hạn chế của thời đại và còn dang dở bởi điều kiện khách quan chi phối nhưng nó đã phản ánh thực tế lịch sử: Hồ Quý Ly và vương triều của ông đã thực quan tâm và mong muốn đất nước phát triển phồn vinh trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội... (Địa chí Thanh Hóa, tập I - Địa lý và Lịch sử).

PV

Tin khác

Giải trí 4 ngày trước
Chương trình nghệ thuật bế mạc Tuần lễ Festival nghệ thuật quốc tế Huế 2024 vừa khép lại sau 6 ngày lễ hội. Sự kiện được dàn dựng công phu, cộng hưởng giữa truyền thống và hiện đại vừa là lời giã bạn, vừa là lời hẹn gặp lại vào lễ hội mùa thu.
Tài sản trí tuệ 4 ngày trước
(SHTT) - Sconnect vừa gửi báo cáo tại Việt Nam về việc đối thủ trong vụ tranh chấp bản quyền là eOne đã không còn quyền sở hữu với bộ nhân vật hoạt hình Peppa Pig từ tháng 9/2023 nhưng vẫn tiếp tục đánh bản quyền bộ nhân vật hoạt hình Wolfoo trên YouTube khiến cho Sconnect thiệt hại hàng chục triệu USD.
Giải trí 4 ngày trước
Những mái chèo lướt sóng so tài trong tiếng reo hò cổ vũ của nhân dân và du khách, những gian hàng ẩm thực mang đậm văn hoá đầm phá cùng các chương trình nghệ thuật đặc sắc… báo tin thủ phủ chúa Nguyễn lừng danh một thủa sôi động vào Ngày hội “Sóng nước Tam Giang” huyện Quảng Điền (tỉnh Thừa Thiên Huế).
Giải trí 4 ngày trước
Cùng với những nỗ lực phát huy giá trị văn hoá, Festival Nghệ Thuật Quốc tế Huế 2024 không chỉ là bản hợp âm của bản sắc văn hoá truyền thống và hiện đại, mà còn mang đến những khởi sắc trong phát triển kinh tế - xã hội cho tỉnh Thừa Thiên Huế.
Giải trí 5 ngày trước
(SHTT) - Bước vào cao điểm du lịch hè, cùng với đổi mới sản phẩm các cấp, ngành, lực lượng chức năng của tỉnh tăng cường giải pháp đảm bảo môi trường kinh doanh du lịch văn minh, an toàn, trong đó chú trọng kiểm tra việc niêm yết giá, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp bán hàng không đúng giá niêm yết...