Kỹ sư Guo (34 tuổi), người phụ trách dòng Ultra và Omni tại Trung tâm Đổi mới Robot Hình người Bắc Kinh (X-Humanoid), cho biết đội ngũ kỹ thuật phải liên tục điều chỉnh hệ thống trong suốt thời gian diễn ra giải đấu. Ngay sau cuộc thi, mục tiêu của nhóm đã chuyển sang nâng cao độ ổn định và khả năng ứng dụng thực tế cho thiết bị.

Thành tích của TianGong Ultra phản ánh sự phát triển của ngành robot hình người tại Trung Quốc, nơi có sự hỗ trợ từ chính sách, chuỗi cung ứng đồng bộ và mức độ cạnh tranh cao. Dù vậy, việc chuyển đổi từ các mẫu trình diễn sang cỗ máy vận hành ổn định trong môi trường làm việc hàng ngày vẫn là thách thức lớn đối với nhà sản xuất.

Trụ sở của X-Humanoid nằm tại khu phát triển công nghệ cao Yizhuang, phía đông nam Bắc Kinh. Nơi đây tập trung nhiều doanh nghiệp công nghệ, trung tâm bán hàng và nhà hàng theo chủ đề robot. Tại cơ sở này, tầng 1 trưng bày các thế hệ TianGong từng tham gia các sự kiện chạy marathon, trong khi tầng 9 là khu vực thử nghiệm, bảo trì phần cứng và phát triển phần mềm.

Được thành lập vào tháng 11/2023, X-Humanoid nhận vốn đầu tư từ các đơn vị nhà nước và doanh nghiệp tư nhân như UBTech, Xiaomi và Baidu. Công ty tập trung nghiên cứu phần cứng, phần mềm điều khiển chuyển động, công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và phát triển các dòng robot thương mại.

Hiện tại, khách hàng của X-Humanoid chủ yếu là các trường đại học, viện nghiên cứu và một số doanh nghiệp thử nghiệm ứng dụng công nghiệp. Tại nhà máy động cơ Foton Cummins ở Bắc Kinh, mẫu robot Tianyi 2.0 của công ty đang được thử nghiệm ở nhiệm vụ vận chuyển hàng hóa, hỗ trợ nâng các thùng hàng nặng từ 8 đến 12 kg lên kệ.

Mẫu Ultra ban đầu không được thiết kế riêng cho mục đích phá kỷ lục tốc độ, mà là dự án thử nghiệm giới hạn chuyển động của cơ thể robot. Theo đại diện nhóm phát triển, ưu tiên hiện nay là hoàn thiện hệ thống cơ học và điều khiển chuyển động trước khi kết hợp với các mô hình AI phức tạp hơn.

Trong các bài kiểm tra nội bộ, mẫu Omni nhỏ hơn đã di chuyển từ tầng 1 lên tầng 17 tại trụ sở công ty, mở ra khả năng ứng dụng trong lĩnh vực dịch vụ và công nghiệp nhẹ. Dòng Ultra với kích thước lớn hơn được định hướng cho các nhiệm vụ kiểm tra ngoài trời hoặc cứu hộ khẩn cấp.

Tuy nhiên, việc vận hành ở tốc độ cao phát sinh nhiều vấn đề kỹ thuật. Mẫu Ultra nặng 75 kg có thể đạt tốc độ tối đa trên 17 m/giây. Do khả năng tự phanh chưa hoàn thiện, robot vẫn cần đệm giảm chấn ở cuối đường ray để tránh va chạm. Nhóm nghiên cứu đang hướng tới việc giảm khối lượng, cải thiện hệ thống hãm đà và tối ưu tư thế giảm tốc cho các thế hệ tiếp theo.

Để đạt được các mốc thời gian 9,39 giây ở vòng loại, 8,86 giây ở bán kết và 8,64 giây ở chung kết, Ultra được thiết lập các hệ thống điều khiển chuyển động tự động điều chỉnh khớp để giữ thăng bằng. Các phương án điều khiển được huấn luyện trước trong môi trường mô phỏng nhằm giúp robot duy trì tư thế chạy nước rút mà không cần can thiệp thủ công từng bước.

Trong quá trình đẩy thiết bị đến giới hạn vận hành, hiện tượng vấp ngã và hỏng hóc cơ học như gãy chân hay gãy khung eo thường xuyên xuất hiện, buộc đội ngũ kỹ thuật phải liên tục thay thế linh kiện dự phòng và điều chỉnh phần mềm trực tiếp tại sân thi đấu.

Thời gian phản ứng lúc xuất phát được rút ngắn khoảng 0,5 giây từ vòng bán kết, kết hợp với khả năng tăng tốc ở giai đoạn sau giúp robot đạt tốc độ tối đa trong trận chung kết. Kết quả này đánh dấu bước hoàn thành mục tiêu thử nghiệm tốc độ, trước khi dự án chuyển sang giai đoạn tối ưu hóa độ bền cho các ứng dụng thực tế.

Phạm Tuấn