Theo đó, Bộ yêu cầu các địa phương tiến hành rà soát, sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới Quy chế hoạt động của Đội liên ngành phòng, chống in lậu, bảo đảm thống nhất với các quy định hiện hành và đáp ứng yêu cầu quản lý trong tình hình mới.

Song song đó, Đoàn liên ngành phòng, chống in lậu Trung ương cũng đề nghị Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (hoặc Sở Văn hóa và Thể thao) cùng Đội liên ngành phòng, chống in lậu tại các tỉnh, thành phố tập trung triển khai hiệu quả các nhiệm vụ nhằm ngăn chặn, xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Một trong những nội dung trọng tâm là kiện toàn hoặc thành lập mới Đội liên ngành phòng, chống in lậu tại địa phương theo hướng dẫn của cơ quan chức năng; đồng thời xây dựng kế hoạch hoạt động phù hợp với tình hình thực tế, lồng ghép với các nhiệm vụ được nêu tại Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ.

Bên cạnh việc củng cố lực lượng, các địa phương được yêu cầu đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến và hướng dẫn thực hiện các quy định pháp luật về xuất bản, sở hữu trí tuệ, quyền tác giả và quyền liên quan đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực xuất bản, in và phát hành.

Đáng chú ý, Đoàn liên ngành cũng đề nghị tăng cường kiểm tra, hướng dẫn các nhà xuất bản, cơ sở in, doanh nghiệp phát hành xuất bản phẩm điện tử và đơn vị nhập khẩu xuất bản phẩm thực hiện nghiêm các quy định về bản quyền và sở hữu trí tuệ. Các đơn vị cần chủ động rà soát hệ thống công nghệ thông tin, phần mềm và thiết bị lưu trữ nhằm bảo đảm sử dụng phần mềm có bản quyền, đồng thời tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn, an ninh thông tin và phòng, chống xâm phạm bản quyền trên môi trường mạng.

Ngoài ra, công tác thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động xuất bản, in và phát hành cũng được yêu cầu siết chặt hơn. Các địa phương cần chủ động phối hợp với lực lượng chức năng để nắm tình hình, kịp thời phát hiện và xử lý các cơ sở có dấu hiệu vi phạm, đồng thời tăng cường giám sát các hành vi phát hành xuất bản phẩm điện tử vi phạm bản quyền trên không gian mạng.

Động thái này được đưa ra trong bối cảnh tình trạng in lậu và phát hành xuất bản phẩm vi phạm bản quyền tiếp tục diễn biến phức tạp, với phương thức ngày càng tinh vi. Bên cạnh các cơ sở in trái phép truyền thống, hoạt động buôn bán sách giả trên sàn thương mại điện tử, chia sẻ ebook trái phép và phát hành tài liệu số không bản quyền trên các nền tảng trực tuyến đang trở thành thách thức lớn đối với công tác quản lý.

Không chỉ gây thất thu cho tác giả và nhà xuất bản, in lậu còn ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng. Nhiều xuất bản phẩm in lậu có chất lượng kém, giấy in mỏng, nội dung sai lệch, thiếu trang hoặc bị cắt xén. Đối với các đầu sách giáo dục, học thuật hoặc tài liệu chuyên ngành, những sai sót này có thể làm ảnh hưởng đến quá trình tiếp nhận thông tin, học tập và nghiên cứu của người sử dụng.

Ngoài ra, việc sử dụng giấy tái chế và mực in không rõ nguồn gốc trong sản xuất sách lậu cũng tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khỏe, đặc biệt với trẻ em và nhóm độc giả thường xuyên tiếp xúc với sách trong thời gian dài.

Trên môi trường số, người dùng tiếp cận các xuất bản phẩm điện tử từ nguồn không chính thống còn có thể đối mặt với rủi ro mất an toàn thông tin, như bị cài mã độc, đánh cắp dữ liệu cá nhân hoặc dẫn dụ vào các đường dẫn lừa đảo.

Về lâu dài, tình trạng in lậu và vi phạm bản quyền kéo dài có thể làm suy giảm nguồn lực đầu tư cho hoạt động sáng tạo, ảnh hưởng đến chất lượng và sự đa dạng của thị trường xuất bản.

Việc tăng cường phòng, chống in lậu vì vậy không chỉ nhằm bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, mà còn góp phần bảo đảm quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng, đồng thời xây dựng môi trường xuất bản lành mạnh, minh bạch và bền vững hơn.

Kim Dung