Với hệ sinh thái rừng, biển và đảo còn giữ được nhiều nét nguyên sơ, cùng hệ thống di tích lịch sử dày đặc, Quảng Trị đang từng bước định vị mình trên bản đồ du lịch bằng một hướng đi khác biệt: phát triển du lịch xanh gắn với bảo tồn và bền vững.

Nền tảng từ tài nguyên tự nhiên và lịch sử

Không nhiều địa phương sở hữu đồng thời ba lớp tài nguyên đặc sắc như Quảng Trị. Ở phía Tây, hệ sinh thái rừng nhiệt đới liên kết với khu vực Phong Nha – Kẻ Bàng tạo nên không gian sinh thái rộng lớn, giàu giá trị về địa chất và đa dạng sinh học. Các khu bảo tồn như Động Châu – Khe Nước Trong, Đakrông hay Bắc Hướng Hóa vẫn giữ được vẻ hoang sơ, phù hợp phát triển du lịch sinh thái, khám phá và nghỉ dưỡng “chữa lành”.

Trong khi đó, phía Đông là dải bờ biển dài gần 200 km với nhiều bãi tắm đẹp cùng đảo Cồn Cỏ. Không hướng tới sự sôi động đại trà, Quảng Trị lựa chọn khai thác giá trị của sự yên bình, trong lành, yếu tố được xem là nền tảng để phát triển các sản phẩm nghỉ dưỡng sinh thái cao cấp.

Hệ thống sông ngòi cùng các nguồn nước khoáng nóng tự nhiên cũng mở ra tiềm năng cho loại hình du lịch chăm sóc sức khỏe, một xu hướng đang tăng trưởng nhanh trên thế giới.

Bên cạnh đó, chiều sâu lịch sử với hàng trăm di tích, đặc biệt là các “địa chỉ đỏ”, tạo nên lợi thế riêng cho dòng sản phẩm du lịch ký ức, góp phần đa dạng hóa trải nghiệm và nâng cao giá trị điểm đến.

Tăng trưởng tạo đà cho giai đoạn mới

Những năm gần đây, du lịch Quảng Trị ghi nhận sự phát triển tích cực. Giai đoạn 2020–2025, địa phương đón hơn 31,5 triệu lượt khách, doanh thu đạt trên 34.500 tỷ đồng. Hệ thống lưu trú mở rộng với khoảng 780 cơ sở, gần 12.000 phòng, trong đó xuất hiện nhiều khách sạn tiêu chuẩn cao.

Các sản phẩm du lịch cũng dần đa dạng, từ sinh thái, hang động đến văn hóa, cộng đồng. Nhiều loại hình mới như du lịch đêm, du lịch thích ứng thời tiết hay du lịch chăm sóc sức khỏe được đưa vào khai thác, góp phần kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu của du khách.

Những kết quả này cho thấy thị trường du lịch địa phương đã bước qua giai đoạn khởi đầu, sẵn sàng đón nhận các dự án đầu tư quy mô lớn theo hướng chất lượng cao.

Quy hoạch bài bản, định hướng dài hạn

Trong quy hoạch giai đoạn 2021–2030, tầm nhìn đến 2050, Quảng Trị xác định du lịch là ngành kinh tế quan trọng, phát triển theo mô hình tăng trưởng xanh. Không gian du lịch được phân vùng rõ ràng, phía Tây là lõi sinh thái, ven biển và đảo phát triển nghỉ dưỡng, khu vực nông thôn gắn với du lịch cộng đồng và nông nghiệp.

Các trục động lực như tuyến Phong Nha – Kẻ Bàng hay Cửa Việt – Cửa Tùng – Cồn Cỏ được định hướng trở thành trung tâm phát triển, tạo hiệu ứng lan tỏa. Định hướng sản phẩm tập trung vào sinh thái, nghỉ dưỡng, văn hóa – lịch sử và chăm sóc sức khỏe, đồng thời hướng tới mục tiêu giảm phát thải, tiến tới phát thải ròng bằng “0”.

Theo các chuyên gia, lợi thế của Quảng Trị không nằm ở quy mô mà ở sự khác biệt, nơi du khách có thể tìm thấy trải nghiệm sâu và giá trị bền vững. Tuy nhiên, việc phát triển cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh làm mất đi tính nguyên bản, yếu tố cốt lõi tạo nên sức hút dài hạn.

Mở rộng cơ hội đầu tư xanh

Từ nền tảng tài nguyên và quy hoạch, Quảng Trị đang trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư trong lĩnh vực du lịch xanh. Quỹ đất còn lớn, phân bố linh hoạt theo các vùng sinh thái, tạo điều kiện phát triển nhiều loại hình như nghỉ dưỡng sinh thái cao cấp, du lịch cộng đồng, nông nghiệp hay trải nghiệm văn hóa.

Vị trí trên Hành lang kinh tế Đông – Tây giúp địa phương tăng cường kết nối với các thị trường khu vực, đồng thời liên kết thuận lợi với các trung tâm du lịch lân cận, hình thành chuỗi trải nghiệm liên vùng.

Chính quyền tỉnh cũng đang hoàn thiện cơ chế theo hướng minh bạch, ưu tiên dự án sử dụng công nghệ sạch, năng lượng tái tạo và mô hình vận hành bền vững. Hạ tầng được chú trọng “xanh hóa”, nguồn nhân lực được đào tạo theo tiêu chuẩn du lịch bền vững, trong khi công tác giám sát được tăng cường nhằm bảo đảm phát triển không đánh đổi môi trường.

Khẳng định thương hiệu từ lựa chọn 'xanh'

Thay vì chạy theo tăng trưởng nóng, Quảng Trị lựa chọn con đường phát triển dựa trên giá trị nguyên bản, trải nghiệm sâu và sự bền vững. Hướng đi này không chỉ giúp địa phương bảo tồn tài nguyên mà còn tạo lợi thế cạnh tranh riêng trong bối cảnh du lịch xanh ngày càng được ưa chuộng.

Với định hướng rõ ràng và cách tiếp cận thận trọng, Quảng Trị đang từng bước xây dựng hình ảnh một điểm đến xanh đặc sắc, đồng thời trở thành lựa chọn hấp dẫn cho các nhà đầu tư chiến lược trong khu vực.