Mở phiên phúc thẩm để xem xét kháng cáo của các đương sự

Theo bản án sơ thẩm, khối tài sản tranh chấp gồm nhà đất tại số 5 Đoàn Thị Điểm, TPHCM; hơn 3.000m² đất tại khu vực Thủ Đức và một ôtô Toyota. Tòa sơ thẩm xác định bà Võ Thị Hồng Loan được hưởng 85% giá trị di sản, trong khi bà Võ Thị Hồng Nhung được hưởng 15%.

Sau bản án, bà Hồng Loan kháng cáo, đề nghị xem xét lại phần di sản mà bà Hồng Nhung được hưởng. Phía bà Hồng Nhung cũng kháng cáo một số nội dung của bản án sơ thẩm.

Sau hơn 3 năm kể từ khi cố NSƯT Vũ Linh qua đời, tranh chấp liên quan đến khối di sản của cố nghệ sĩ vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Trong đơn kháng cáo, bà Hồng Loan đề nghị cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm, không chấp nhận việc dành 15% giá trị di sản cho bà Hồng Nhung. Theo bà Loan, phần tài sản đang tranh chấp được hình thành vào thời điểm bà Nhung không còn chung sống với cha.

Bà Loan đồng thời cho rằng việc cấp sơ thẩm áp dụng Án lệ số 05/2016/AL đã vượt quá phạm vi giải quyết vụ án. Bà cũng nêu ý kiến về việc cho rằng mình bị xúc phạm và đối xử không bình đẳng trong quá trình xét xử tại cấp sơ thẩm.

Về phía bà Hồng Nhung, người này đề nghị cấp phúc thẩm xem xét hủy các giấy tờ liên quan đến việc nhận con nuôi, giấy khai sinh và văn bản khai nhận di sản của bà Hồng Loan. Bà Nhung cũng yêu cầu xác định căn nhà cùng quyền sử dụng đất tại số 5 Đoàn Thị Điểm là tài sản đã được cố nghệ sĩ Vũ Linh tặng cho bà Lê Thị Hồng Phượng.

Ngoài ra, bà Nhung đề nghị xác định cố nghệ sĩ Vũ Linh không có người thừa kế thuộc hàng thừa kế thứ nhất. Từ đó, bà Nhung và ông Võ Thành Nhiêu, với tư cách những người thuộc hàng thừa kế thứ hai, được xác định là những người có quyền hưởng toàn bộ di sản.

Bà Hồng Loan đề nghị hỗ trợ 2 tỷ đồng

Tại phiên tòa phúc thẩm, chủ tọa đề nghị bà Loan cho biết có bổ sung tài liệu, chứng cứ để chứng minh quan hệ mẹ con với cố nghệ sĩ Vũ Linh, trong đó có kết quả giám định ADN hay không. Bà Loan cho biết không bổ sung chứng cứ và không có ý kiến gì thêm về nội dung này.

Bà Loan cũng thừa nhận không có công sức đóng góp vào khối di sản của cố nghệ sĩ Vũ Linh.

Đề cập khả năng các bên thỏa thuận để giải quyết vụ án, bà Loan cho biết dựa trên điều kiện và mức độ đóng góp của mình, bà có thể hỗ trợ bà Hồng Nhung và ông Võ Thành Nhiêu tổng cộng 2 tỷ đồng.

Bà Nhung không đồng ý với phương án trên và cho biết vẫn giữ nguyên các yêu cầu đã nêu trong đơn kháng cáo.

HĐXX ghi nhận đề xuất hòa giải của bà Loan, đồng thời tiếp tục xem xét các nội dung kháng cáo và yêu cầu của những người tham gia tố tụng.

Tại phiên tòa, bà Lê Thị Hồng Phượng, con gái bà Nhung, cho biết khi còn sống, cố nghệ sĩ Vũ Linh từng nói sẽ để lại căn nhà tại phường Cầu Kiệu cho bà. Tuy nhiên, theo trình bày của bà Phượng, cố nghệ sĩ không lập di chúc đối với tài sản này.

Bà Nhung tiếp tục kháng cáo về việc xác định quan hệ nhân thân của bà Võ Thị Hồng Loan. Theo bà Nhung, bà Loan không phải là con nuôi của cố nghệ sĩ Vũ Linh và việc nhận con nuôi chưa được thực hiện theo đúng thủ tục pháp luật.

Bà Nhung đề nghị cấp phúc thẩm giao căn nhà tại phường Cầu Kiệu cho bà Phượng quản lý để sử dụng làm nơi thờ cúng cố nghệ sĩ Vũ Linh. Theo bà Nhung, đây là mong muốn của người để lại di sản.

Giải đáp nội dung này, HĐXX cho biết nếu căn nhà được xác định là tài sản dành cho việc thờ cúng thì về nguyên tắc không đưa vào chia thừa kế mà có thể giao cho một người quản lý, sử dụng vào mục đích thờ cúng.

Trường hợp bà Loan được xác định là con nuôi của cố nghệ sĩ Vũ Linh, bà Nhung đề nghị được hưởng 50% giá trị di sản. Tuy nhiên, trước yêu cầu của thẩm phán về căn cứ của tỷ lệ này, bà Nhung chưa đưa ra được cơ sở cụ thể.

Trong quá trình xét hỏi, HĐXX nhiều lần đề cập khả năng hòa giải, cho rằng vụ án phát sinh từ tranh chấp thừa kế giữa những người có quan hệ gia đình nên các bên có thể cân nhắc giải pháp dung hòa quyền lợi, hạn chế việc tranh chấp kéo dài.

Theo HĐXX, việc vụ án tiếp tục được giải quyết qua nhiều cấp có thể kéo theo những hệ quả không mong muốn đối với các bên. Bên cạnh quyền và lợi ích về tài sản, HĐXX cũng đề nghị các đương sự cân nhắc việc tôn trọng ý nguyện của người đã mất và duy trì quan hệ gia đình.

HĐXX cho rằng các bên có thể xem xét nhường một phần quyền lợi để hướng đến phương án giải quyết ổn thỏa, đồng thời đề nghị bà Loan cân nhắc mức hỗ trợ phù hợp dành cho bà Nhung.

HĐXX cũng nêu quan điểm rằng tòa án chỉ cần đưa ra phán quyết khi các bên không thể tự thỏa thuận. Nếu các đương sự có thể thống nhất được phương án giải quyết thì đây là một hướng xử lý có thể giúp vụ việc kết thúc trên cơ sở thỏa thuận giữa các thành viên trong gia đình.

Sau khi nghe phân tích, bà Loan cho biết khả năng tài chính có hạn và giữ mức đề xuất hỗ trợ 2 tỷ đồng cho phía nguyên đơn.

Một nội dung khác được làm rõ tại phiên tòa là thửa đất tại phường Hiệp Bình được định giá hơn 17 tỷ đồng. Tuy nhiên, phía bị đơn cho rằng phần đất này đang nằm trong diện quy hoạch và diện tích thực tế có thể sử dụng chỉ còn một phần. Trước tình tiết này, đại diện Viện kiểm sát đề nghị tạm dừng phiên tòa để xác minh, làm rõ.

Sau khi hội ý tại chỗ, HĐXX chấp nhận đề nghị của đại diện Viện kiểm sát và quyết định tạm dừng phiên tòa.

Hồng Nhung