Theo công bố chính thức hôm 14/0 (giờ địa phương), Giải thưởng Sveriges Riksbank năm 2024 (tên chính thức của giải Nobel Kinh tế) đã chính thức được trao cho 3 nhà kinh tế học người Mỹ, Daron Acemoglu, Simon Johnson và James Robinson "vì các nghiên cứu về cách các thể chế hình thành và tác động đến sự thịnh vượng".

Ông Daron Acemoglu sinh năm 1967 tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. Ông có bằng tiến sĩ vào năm 1992 tại Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London (Anh). Ông hiện là giáo sư tại Viện Công nghệ Massachusetts (Mỹ).

Ông Simon Johnson sinh năm 1963 tại Sheffield, Anh. Ông có bằng tiến sĩ vào năm 1989 tại Viện Công nghệ Massachusetts (Mỹ) và hiện đang giảng dạy tại ngôi trường này.

 Ông James Robinson sinh năm 1960. Ông có bằng tiến sĩ vào năm 1993 tại Đại học Yale (Mỹ) và hiện là giáo sư tại Đại học Chicago (Mỹ).

Hội đồng Nobel cho biết, nghiên cứu của 3 chủ nhân giải thưởng Nobel kinh tế năm nay đã chứng minh được tầm quan trọng của các thể chế xã hội đối với sự thịnh vượng của một quốc gia. Các xã hội có nền pháp trị kém và các thể chế bóc lột người dân không tạo ra tăng trưởng hay những thay đổi tích cực.

"Việc thu hẹp khoảng cách thu nhập giữa các quốc gia là một trong những thách thức lớn nhất của thời đại chúng ta, nhờ nghiên cứu đột phá của Daron Acemoglu, Simon Johnson và James Robinson, chúng ta hiểu sâu hơn nhiều về nguyên nhân lý do tại sao các quốc gia thịnh vượng hay nghèo đói", ông Jakob Svensson, Chủ tịch ủy ban Nobel Kinh tế, phát biểu.

Năm ngoái, giải Nobel Kinh tế được trao cho nhà kinh tế học người Mỹ Claudia Goldin với công trình nghiên cứu về vai trò của nữ giới trong lực lượng lao động. Bà là nữ khoa học gia thứ 3 được trao giải Nobel Kinh tế.

Trước đó, đã có 2 tác giả nữ được nhận giải thưởng cao quý này là Elinor Ostrom (năm 2009) và Esther Duflo (năm 2019).

Giải Nobel Kinh tế đầu tiên được trao vào năm 1969. Tính tới thời điểm hiện tại, có 55 giải Nobel Kinh tế được trao cho 93 cá nhân đoạt giải. Trong đó, người trẻ tuổi nhất từng đoạt giải thưởng danh giá này là bà Esther Duflo (khi đó 46 tuổi), trong khi người cao tuổi nhất từng được vinh danh là nhà kinh tế học Leonid Hurwicz (ở tuổi 90).

Nobel Kinh tế là giải thưởng khép lại "mùa" Nobel năm nay. Lễ trao giải Nobel 2024 sẽ được tổ chức vào ngày 10/12 tại Stockholm, Thụy Điển, ngày tưởng niệm sự ra đi của Alfred Nobel năm 1896. Mỗi cá nhân thắng giải sẽ nhận được huy chương, giấy chứng nhận và tiền thưởng lên đến 11 triệu krona Thụy Điển (tương đương 1,1 triệu USD).  

Quỳnh Trang