Bùng nổ từ đầu thập niên 2010 với sự khai sinh của Vũ trụ Điện ảnh Marvel (MCU), các vũ trụ siêu anh hùng trên màn ảnh đã trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu với đông đảo khán giả. Điểm chung của chùm tác phẩm là sự gắn bó mật thiết với nguyên tác truyện tranh, được đầu tư kinh phí lớn và nhắm đến mục tiêu “một vốn bốn lời”.

Tuy nhiên, sau hơn một thập kỷ nở rộ, đánh dấu bằng cuộc cạnh tranh giữa MCU và Vũ trụ Mở rộng DC (DCEU), mỗi vũ trụ điện ảnh siêu anh hùng đang phải gánh trên vai không ít áp lực.

Và một trong những áp lực Marvel đang phải chịu là vấn đề bản quyền. Được biết, mới đây nhóm người thừa kế di sản của tác giả truyện tranh huyền thoại Steve Ditko đã gửi hồ sơ thông báo chấm dứt hợp đồng lên Văn phòng Bản quyền Mỹ. Họ mong muốn thu hồi bản quyền nhân vật Spider-Man và Doctor Strange hiện do Marvel Entertainment nắm giữ.

Ngoài Spider-Man và Doctor Strange, trong hai năm tới, đế chế truyện tranh phải đối mặt với nguy cơ mất quyền sở hữu hàng loạt siêu anh hùng ăn khách khác như Iron Man hay Black Widow. Điều này kéo Walt Disney vào trận chiến pháp lý với người thừa kế của các họa sĩ truyện tranh nhằm bảo vệ quyền sở hữu hợp pháp dàn nhân vật.

Những nhân vật trên đều là những thành viên chủ chốt của nhóm Avengers - mặc dù một phần trong số đó đã ra đi trên màn ảnh rộng hoặc không trực tiếp cho Marvel khai thác, tuy nhiên hãng vẫn đang ấp ủ nhiều kế hoạch trong tương lai để phát triển thêm các dự án mới có thể bao gồm cả truyện tranh, truyền hình và điện ảnh. Các hình tượng này hiện cũng bán chạy trong mảng trò chơi, đồ lưu niệm...

Đối mặt với nguy cơ mất bản quyền, "Nhà Chuột" cho rằng các tác giả được thuê về làm việc theo hợp đồng, do đó Marvel Comics mới là chủ sở hữu của nhân vật. Điều thú vị là trong vụ kiện trước đó của Jack Kirby xoay quanh X-Men và Spider-Man, Tòa án Liên bang phán quyết Disney là người thắng cuộc. Nhưng vào năm 2014, vụ án được trình lên Tòa án Tối cao và Disney chọn phương án hòa giải bên ngoài phòng xử.

Trong nhiều trường hợp, tòa án thường đưa ra phán quyết có lợi cho các hãng phim lớn như Disney hay Warner Bros. Nhưng trong trường hợp này, "Nhà Chuột" vẫn có thể thua cuộc và sẽ mất toàn bộ bản quyền nhân vật kể trên từ năm 2023.

Dù vậy, việc nếu Disney mất bản quyền các nhân vật không đồng nghĩa với việc khán giả không còn cơ hội nhìn thấy dàn siêu anh hùng quen thuộc trên màn ảnh. Hãng phim vẫn có thể đàm phán một hợp đồng mới với các chủ sở hữu. Spider-Man hay Doctor Strange có thể tiếp tục góp mặt trong MCU, miễn là Disney chi trả một số tiền bản quyền nào đó. Ngoài ra, luật bản quyền kể trên chỉ áp dụng trong lãnh thổ nước Mỹ, nên "Nhà Chuột" vẫn nắm toàn quyền phát hành quốc tế.

Anh Vân