Cánh đồng “3 giảm, 3 tăng” mới được HND TX Quảng Yên triển khai tại cánh đồng Soi Cao, phường Phong Cốc vào đầu tháng 4/2025. “3 giảm” là giảm lượng giống gieo sạ, giảm lượng thuốc trừ sâu bệnh, giảm lượng phân đạm; “3 tăng” là tăng năng suất lúa, tăng chất lượng lúa gạo và tăng hiệu quả kinh tế. Theo bà Nguyễn Thị Hoài Hương, Chủ tịch HND TX Quảng Yên, việc triển khai mô hình này không chỉ góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của nông dân, mà còn hướng tới xây dựng quy trình sản xuất nông nghiệp sạch, nâng cao chất lượng sản phẩm và gia tăng giá trị cạnh tranh của nông sản địa phương.

Chung tay bảo vệ môi trường, ngoài việc xây dựng các mô hình sản xuất sạch như cánh đồng “3 giảm, 3 tăng”, HND TX Quảng Yên cũng đã tập huấn cho cán bộ, hội viên, nông dân trên địa bàn về cách phân loại, xử lý rác tại hộ gia đình bằng men vi sinh. Từ năm 2024 đến nay, HND thị xã đã tổ chức tuyên truyền về việc phân loại, xử lý rác tại hộ gia đình bằng men vi sinh tại 12/19 xã, phường trên địa bàn với hơn 750 đại biểu tham gia. Hiện đã có hơn 1.000 hộ dân trên địa bàn thị xã đang duy trì áp dụng tại gia đình, góp phần giảm thiểu lượng rác thải ra môi trường.

Những mô hình tương tự đã và đang được các cấp HND trong toàn tỉnh triển khai, nhân rộng. Cuối tháng 3/2025, HND phường Phương Đông (TP Uông Bí) cũng đã ra mắt mô hình “Đồng ruộng sạch, sản xuất an toàn”. Với mô hình này, hội viên, nông dân cam kết thực hiện sản xuất theo tiêu chí “ruộng sạch”, đảm bảo không có cỏ dại, rác thải, hay bao bì thuốc bảo vệ thực vật, đồng thời duy trì vệ sinh đồng ruộng thường xuyên. Bên cạnh đó, mô hình cũng hướng đến việc áp dụng các quy trình sản xuất nông nghiệp tiên tiến như “3 giảm, 3 tăng”, “1 phải, 5 giảm”, “1 phải, 6 giảm”, nói không với chất cấm và hóa chất kích thích tăng trưởng.

Cùng với việc triển khai mô hình “Đồng ruộng sạch, sản xuất an toàn”, HND phường Phương Đông cũng đã huy động 60 cán bộ, hội viên, nông dân trên địa bàn nạo vét 1,4km kênh mương thủy lợi, thu gom rác thải, vỏ thuốc bảo vệ thực vật, bùn đất, nhằm bảo vệ môi trường và đảm bảo hệ thống tưới tiêu phục vụ sản xuất nông nghiệp.

Hay như HND phường Cẩm Phú (TP Cẩm Phả) từ năm 2022 đã xây dựng các bể thu gom bao bì thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng ở những vị trí thuận tiện trên cánh đồng. Bên cạnh đó, tại các khu ruộng, HND phường còn lắp đặt pano in hình ảnh trực quan, hướng dẫn sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, đi kèm khuyến cáo nông dân thu gom bao bì.

Hằng năm, HND phường cũng phối hợp với Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh tổ chức các hội nghị tuyên truyền về thuốc bảo vệ thực vật. Qua đó, cung cấp tới người tiêu dùng những sản phẩm an toàn, nâng cao hiệu quả canh tác cũng như nâng cao nhận thức của người dân trong bảo vệ môi trường. Ngoài ra, trên địa bàn phường cũng xuất hiện các mô hình “Biến rác thành tiền” do các HND cơ sở xây dựng nhằm gây quỹ hoạt động và hình thành thói quen phân loại rác thải, bảo vệ môi trường trong cán bộ, hội viên, nông dân.

Tính đến nay, các cấp HND trong toàn tỉnh đang duy trì hơn 600 mô hình nông dân gắn với bảo vệ môi trường như: "Đẹp nhà, sạch đường, sạch đồng ruộng", "Nói không với túi nilon và rác thải nhựa", "Thu gom, phân loại và xử lý rác thải, chất thải thành phân bón tại nguồn", "Thu gom bao bì thuốc bảo vệ thực vật”… Thông qua các mô hình này đang dần thay đổi nhận thức, hành vi của người nông dân, chủ động, tích cực tham gia bảo vệ môi trường từ thói quen sinh hoạt, đến sản xuất. Đồng thời, góp phần xây dựng nếp sống xanh trong cộng đồng dân cư và thực hiện tốt tiêu chí môi trường trong xây dựng NTM.

Nguyên Ngọc