Trong tiến trình phát triển đất nước, nguồn lực xã hội luôn là yếu tố then chốt bổ sung cho nguồn lực nhà nước, tạo sức bật cho các chương trình kinh tế – xã hội. Không chỉ bao gồm nguồn vốn tài chính, nguồn lực xã hội còn thể hiện ở tri thức, sáng tạo, tinh thần trách nhiệm cộng đồng và sự đồng thuận xã hội. Khi các nguồn lực này được khơi thông và kết nối hiệu quả, năng lực phát triển của quốc gia được mở rộng theo chiều sâu.

Những năm gần đây, khu vực doanh nghiệp, các tổ chức xã hội và người dân ngày càng tham gia tích cực hơn vào các hoạt động phát triển. Doanh nghiệp không chỉ đóng góp vào tăng trưởng kinh tế mà còn đầu tư cho giáo dục, y tế, môi trường và các dự án cộng đồng. Nhiều mô hình hợp tác công – tư, xã hội hóa dịch vụ công, liên kết vùng đã phát huy hiệu quả, giúp huy động thêm nguồn lực, nâng cao chất lượng hạ tầng và dịch vụ xã hội.

Cùng với đó, vai trò của cộng đồng dân cư ngày càng được đề cao trong việc xây dựng môi trường sống, giữ gìn cảnh quan và phát triển các giá trị văn hóa tại cơ sở. Từ phong trào xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh đến các hoạt động bảo vệ môi trường, an sinh xã hội, người dân không chỉ là người thụ hưởng mà còn trực tiếp tham gia kiến tạo. Chính sự chủ động này tạo nên sức lan tỏa, góp phần hình thành nền tảng xã hội vững chắc cho phát triển bền vững.

Một yếu tố quan trọng khác của nguồn lực xã hội là tri thức và sáng tạo. Đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học và lực lượng lao động chất lượng cao đang ngày càng đóng góp rõ nét vào quá trình hiện đại hóa nền kinh tế. Việc khuyến khích nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ giúp nâng cao năng suất lao động, tạo ra các giá trị gia tăng mới, đồng thời mở rộng dư địa phát triển trong dài hạn.

Khơi dậy nguồn lực xã hội cũng gắn liền với việc xây dựng môi trường thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp phát huy tiềm năng. Các cơ chế khuyến khích đầu tư, đổi mới sáng tạo, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp và sự tham gia của cộng đồng đang từng bước được hoàn thiện. Khi niềm tin xã hội được củng cố, các chủ thể phát triển sẽ mạnh dạn hơn trong đầu tư, cống hiến và sáng tạo, tạo động lực tích cực cho toàn nền kinh tế.

Ở tầm chiến lược, phát triển bền vững không thể chỉ dựa vào ngân sách nhà nước hay một nhóm chủ thể riêng lẻ. Đó là quá trình huy động tổng hợp các nguồn lực của toàn xã hội, trong đó Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, định hướng và điều phối; doanh nghiệp là động lực tăng trưởng; người dân là trung tâm và chủ thể của phát triển. Sự gắn kết hài hòa giữa các lực lượng này tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp đất nước thích ứng linh hoạt với những biến động toàn cầu.

Về lâu dài, khơi dậy nguồn lực xã hội không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu trước mắt, mà hướng tới xây dựng nền tảng phát triển ổn định và bao trùm. Khi mỗi cá nhân, tổ chức đều có cơ hội đóng góp và được thụ hưởng thành quả phát triển, xã hội sẽ hình thành vòng tuần hoàn tích cực giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường.

Phát triển bền vững vì thế là kết quả của sự đồng hành giữa Nhà nước và xã hội, giữa chính sách và thực tiễn, giữa mục tiêu kinh tế và giá trị nhân văn. Việc tiếp tục khơi dậy và phát huy các nguồn lực xã hội sẽ góp phần củng cố nền tảng phát triển dài hạn, nâng cao chất lượng sống của người dân và tạo động lực mới cho hành trình xây dựng đất nước phồn vinh, hiện đại.

Đức Tài