Kim ngạch thương mại song phương năm 2024 đạt 205,2 tỷ USD, đưa Việt Nam trở thành đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong ASEAN. Trong khi đó, Trung Quốc đứng đầu về số dự án mới đầu tư vào Việt Nam. Còn về lĩnh vực du lịch, riêng trong 3 tháng đầu năm nay, 1,58 triệu khách du lịch Trung Quốc đã đến Việt Nam, đứng đầu trong các thị trường.

Trước đó, Việt Nam đang có 14 loại nông sản xuất khẩu chính ngạch sang thị trường tỷ dân này, đem lại doanh thu hàng tỷ USD mỗi năm. Trong đó, 6 mặt hàng hai bên đã ký Nghị định thư xuất khẩu (dưa hấu, măng cụt, thạch đen, sầu riêng, chuối tươi và khoai lang) và 6 mặt hàng truyền thống chưa được chuẩn hóa bằng Nghị định thư xuất khẩu (thanh long, chôm chôm, xoài, vải, nhãn, mít).

Đến thời điểm hiện tại, hai bên đã ký 24 thỏa thuận ghi nhớ và nghị định thư về xuất, nhập khẩu các mặt hàng nông lâm thủy sản. Riêng năm 2024 đã ký 4 nghị định thư bao gồm: Nghị định thư về xuất khẩu sầu riêng đông lạnh, xuất khẩu cá sấu, xuất khẩu khỉ (nhân chuyến thăm Trung Quốc, từ 18-20/8/2024 của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm) và Nghị định thư xuất khẩu dừa tươi (ký ngày 6/6/2024 nhân chuyến thăm làm việc với Bộ Nông nghiệp và PTNT của lãnh đạo Tổng cục Hải quan Trung Quốc).

Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho rằng xuất khẩu trái cây, rau củ sang Trung Quốc tăng mạnh nhờ hai nước cùng tham gia các Hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương như Hiệp định ASEAN - Trung Quốc, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và các Nghị định thư ký giữa hai nước.

Việt Nam cũng có lợi thế lớn về địa lý khi sở hữu hơn 1.450 km đường biên giới (đường bộ và đường thủy) với nước láng giềng. Bên cạnh đó, Trung Quốc có nhiều chợ đầu mối lớn nằm sát biên giới phía Bắc, cách các vùng trồng nông sản của Việt Nam vài trăm km. Nhờ đó, chi phí logistics thấp, thời gian vận chuyển nhanh và cạnh tranh hơn so với các quốc gia khác.

 "Với 1,4 tỷ dân, Trung Quốc là thị trường có sức mua hấp dẫn nhất thế giới. Ngay cả Mỹ hay Chile - những nước có khoảng cách địa lý xa xôi vẫn luôn tìm cách chiếm lĩnh thị trường này", ông Nguyên nhận định.

Dư địa cho các doanh nghiệp kinh doanh, xuất khẩu trái cây khai thác thị trường 1,4 tỷ dân còn rất lớn. Bởi ngoài 14 loại nông sản đi theo đường chính ngạch, hầu hết mặt hàng còn lại vẫn xuất qua kênh buôn bán biên giới (tiểu ngạch). Trong khi nhu cầu tiêu thụ nông sản của thị trường tỷ dân rất lớn và khả năng cung ứng trái cây đặc sản, chất lượng cao của Việt Nam dồi dào.

TH