Mới đây, nam ca sĩ - nhạc sĩ Hoàng Dũng cùng ê-kíp quản lý đã chính thức lên tiếng phản ứng trước tình trạng bản hit trăm triệu view "Nàng thơ" liên tục bị các đơn vị tổ chức chương trình trong và ngoài nước sử dụng trái phép suốt nhiều năm qua. Động thái này không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân của nam nghệ sĩ mà còn gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về ý thức tôn trọng chất xám trong ngành giải trí hiện đại.

Khi bản hit quốc dân trở thành "miếng mồi" vi phạm bản quyền

Bước ra từ danh hiệu Á quân cuộc thi Giọng hát Việt 2015, Hoàng Dũng đã nhanh chóng khẳng định vị thế một nghệ sĩ đa năng trong làng nhạc Việt khi phát triển song song cả hai vai trò ca sĩ và nhạc sĩ. Anh sở hữu hàng loạt sáng tác mang đậm dấu ấn tự sự, nhẹ nhàng và giàu cảm xúc như Yếu đuối, Đôi lời, Đi đâu để thấy hoa bay, Nửa thập kỷ, Đoạn kết mới... Tuy nhiên, cột mốc rực rỡ nhất trong sự nghiệp của nam ca sĩ sinh năm 1995 phải kể đến bản hit Nàng thơ. Với gần 150 triệu lượt xem trên nền tảng YouTube cùng sức hút bền bỉ qua nhiều năm, ca khúc này đã trở thành tác phẩm quốc dân, thường xuyên được nhiều nghệ sĩ khác lựa chọn để cover hoặc trình diễn trên các sân khấu lớn nhỏ.

Sự yêu mến của công chúng vô tình lại đẩy tác phẩm này vào làn sóng vi phạm bản quyền nghiêm trọng. Trên trang cá nhân, Khánh Linh – vợ và đồng thời là quản lý trực tiếp của Hoàng Dũng – bày tỏ sự bức xúc khi Nàng thơ chính là ca khúc bị sử dụng trái phép nhiều nhất trong tất cả các sáng tác của anh. Theo chia sẻ từ phía ê-kíp, suốt nhiều năm qua, rất nhiều chương trình biểu diễn nghệ thuật cả trong nước lẫn hải ngoại, với sự tham gia của đông đảo nghệ sĩ Việt Nam và quốc tế, đã ngang nhiên đưa bản hit này vào danh mục biểu diễn mà không hề liên hệ trực tiếp với tác giả để xin phép hay thực hiện nghĩa vụ tiền tác quyền.

Hành trình đòi quyền lợi đầy gian truân của ê-kíp

Đại diện của Hoàng Dũng cho biết, nam nhạc sĩ không ủy quyền khai thác tác phẩm thông qua Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VCPMC). Do đó, tất cả các đơn vị muốn sử dụng ca khúc đều phải làm việc trực tiếp với ê-kíp quản lý. Trên thực tế, có những đơn vị nắm rõ quy định đã chủ động liên hệ với Khánh Linh để hoàn tất thủ tục cấp phép một cách chuyên nghiệp. Ngược lại, một bộ phận lớn nhà tổ chức vẫn ngó lơ quy trình này, dẫn đến việc ca khúc bị khai thác thương mại một cách vô tội vạ.

Thời gian qua, ê-kíp của Hoàng Dũng đã chủ động rà soát và liên hệ với hàng loạt đơn vị tổ chức để yêu cầu đảm bảo quyền lợi hợp pháp cho nam ca sĩ. Dù một số trường hợp đã được giải quyết ổn thỏa, nhưng hành trình này vẫn gặp phải vô vàn rào cản. Khó khăn lớn nhất nằm ở những chương trình đã diễn ra từ nhiều năm trước, khiến việc xác định đơn vị chịu trách nhiệm gặp nhiều trở ngại. Thậm chí, có những vụ việc kéo dài dai dẳng do các bên liên quan tỏ thái độ thiếu thiện chí, né tránh trách nhiệm và không hợp tác.

Quản lý Khánh Linh không giấu được sự mệt mỏi khi tiết lộ có những trường hợp cô phải mất hai năm trời ròng rã gửi thư điện tử, dùng từ nhẹ nhàng cho đến răn đe, thậm chí đưa ra lời cảnh báo khởi kiện nhưng đối phương vẫn giữ thái độ dửng dưng với những lý lẽ bao biện khó chấp nhận. Sự đồng hành của Khánh Linh trong vai trò quản lý suốt 6 năm hôn nhân vừa qua đã giúp ích rất lớn cho Hoàng Dũng từ khâu sản xuất âm nhạc, tổ chức các concert cá nhân cho đến việc đối mặt với những khủng hoảng pháp lý về bản quyền như hiện tại.

Thay đổi tư duy để xây dựng thị trường âm nhạc văn minh

Sau những chia sẻ thẳng thắn của vợ, ca sĩ Hoàng Dũng cũng đã chính thức đăng tải quan điểm cá nhân, nhìn nhận câu chuyện dưới góc độ sự phát triển mang tính thời đại của thị trường giải trí. Nam ca sĩ bày tỏ sự trân trọng đối với quá khứ - cái thời kỳ "hát cho nhau nghe" đầy ngẫu hứng, vô tư khi người nghệ sĩ có thể thoải mái cầm tờ giấy yêu cầu của khán giả rồi cất giọng mà không phải bận tâm quá nhiều đến thủ tục giấy tờ. Tuy nhiên, anh khẳng định thời kỳ đó đã qua và toàn bộ thị trường cần phải dịch chuyển theo hướng văn minh, chuyên nghiệp hơn.

Theo góc nhìn của giọng ca Nàng thơ, để trả lời cho câu hỏi lớn "khi nào nghệ sĩ có thể sống được bằng sáng tạo nghệ thuật", toàn bộ chuỗi cung ứng âm nhạc, từ nhà sản xuất, đơn vị tổ chức cho đến nghệ sĩ biểu diễn, đôi khi cần phải đặt cái vui, cái tiện lợi nhất thời xuống và nghĩ cho quyền lợi của người khác. Thị trường âm nhạc hiện đại đang hình thành những chuẩn mực mới khắt khe hơn, đòi hỏi tất cả các bên phải xây dựng thói quen tôn trọng quyền tác giả và quyền khai thác tác phẩm.

Hoàng Dũng kỳ vọng các nhà sản xuất và đơn vị tổ chức chương trình sẽ nhanh chóng thích nghi với những thay đổi tất yếu này, cùng nhau làm gương để tạo dựng một môi trường hoạt động chuyên nghiệp, lành mạnh. Đây không chỉ là cách bảo vệ chất xám và nguồn sống cho những người làm công tác sáng tạo, mà còn nâng cao trải nghiệm thưởng thức âm nhạc chính thống, văn minh cho đông đảo công chúng Việt Nam trong kỷ nguyên số.

Hương Mi