Sáng ngày 14/3, bầu không khí tại buổi lễ phát động phong trào “Vận tải hành khách công cộng văn minh – vì hành khách phục vụ” diễn ra đầy sôi động. Đây không đơn thuần là một buổi lễ mang tính hình thức, mà được xem là tuyên ngôn mạnh mẽ của Trung tâm Quản lý và điều hành giao thông TP Hà Nội cùng các đơn vị vận hành xe buýt, tàu điện trong việc cam kết thay đổi chất lượng phục vụ từ gốc rễ.

Trong bối cảnh áp lực giao thông đô thị ngày càng gia tăng, việc phát triển mạng lưới tàu điện trên cao và xe buýt được xác định là lối thoát duy nhất cho bài toán tắc nghẽn và ô nhiễm. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, dù mạng lưới đã phủ khắp, một bộ phận người dân vẫn còn e dè với phương tiện công cộng do những rào cản về thái độ phục vụ, tính tiện lợi và sự an toàn.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Thái Hồ Phương – Giám đốc Trung tâm Quản lý và điều hành giao thông TP Hà Nội – đã thẳng thắn nhìn nhận vấn đề. Ông khẳng định rằng sự văn minh và an toàn chính là những yếu tố then chốt, mang tính quyết định đến sự tồn tại và phát triển bền vững của hệ thống vận tải. Dù trong thời gian qua, diện mạo của xe buýt và tàu điện Thủ đô đã có những bước tiến đáng kể, từ việc trẻ hóa đoàn xe đến việc đưa vào vận hành các tuyến đường sắt đô thị hiện đại, nhưng chất lượng phục vụ thực tế vẫn chưa chạm đến kỳ vọng của đại đa số người dân.

Để giải quyết triệt để bài toán này, ngành giao thông Thủ đô đang chuyển mình từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ. Ông Phương nhấn mạnh, nâng cao chất lượng dịch vụ không phải là việc của riêng ai mà là trách nhiệm chung của cả cơ quan quản lý nhà nước lẫn các doanh nghiệp. Điểm mới đáng chú ý là Trung tâm sẽ cụ thể hóa các tiêu chí về đạo đức nghề nghiệp, thái độ phục vụ và môi trường văn minh vào ngay trong hồ sơ mời thầu. Điều này đồng nghĩa với việc, doanh nghiệp nào muốn tham gia cung ứng dịch vụ vận tải công cộng tại Hà Nội bắt buộc phải chứng minh được năng lực về văn hóa phục vụ, chứ không chỉ dừng lại ở năng lực tài chính hay kỹ thuật.

Hình ảnh những tuyến xe buýt hay các toa tàu điện giờ đây đang được định nghĩa lại. Không còn đơn thuần là những khối sắt di động đưa người dân từ điểm A đến điểm B, mỗi chuyến hành trình được kỳ vọng sẽ trở thành một trải nghiệm văn hóa thú vị.

Chia sẻ đầy xúc động tại lễ phát động, bà Nguyễn Thị Ánh – nhân viên phục vụ tuyến xe buýt E10 – cho rằng mỗi ca làm việc là một cơ hội để kết nối con người. Theo bà Ánh, khi người lái xe và nhân viên phục vụ đặt cái tâm vào từng cử chỉ, từ lời chào hỏi đến việc hỗ trợ người già, trẻ nhỏ, thì xe buýt mới thực sự trở thành “người bạn đồng hành” tin cậy. Chính sự tận tâm hàng ngày của đội ngũ nhân viên trực tiếp tiếp xúc với khách hàng sẽ là lời quảng cáo hiệu quả nhất, giúp xóa bỏ những định kiến cũ kỹ về giao thông công cộng.

Sự đồng lòng này cũng nhận được phản hồi tích cực từ phía các doanh nghiệp vận tải. Đại diện các đơn vị khẳng định sẽ dồn lực để đào tạo đội ngũ, nâng cấp quy trình vận hành nhằm bảo đảm tối đa sự an toàn và thuận tiện. Mục tiêu cuối cùng là biến việc đi xe buýt, tàu điện thành một thói quen văn minh, một niềm tự hào của người dân Thủ đô thay vì là lựa chọn bắt buộc khi không còn phương án nào khác.

Cuộc vận động này là một phần trong chiến lược tổng thể của Hà Nội nhằm hiện đại hóa hạ tầng đô thị. Thành phố cam kết sẽ luôn đồng hành, tháo gỡ khó khăn cho các đơn vị vận hành để xây dựng một hệ thống giao thông công cộng đồng bộ và xuyên suốt. Việc tập trung vào yếu tố con người và văn hóa ứng xử được xem là bước đi khôn ngoan, bởi hạ tầng có thể xây dựng trong vài năm, nhưng văn hóa giao thông cần sự kiên trì bồi đắp từ những hành động nhỏ nhất.

Trong tương lai gần, khi mạng lưới đường sắt đô thị tiếp tục mở rộng và các tuyến xe buýt điện, xe buýt chất lượng cao phủ sóng dày đặc hơn, sự cộng hưởng từ phong trào “văn minh – phục vụ” này hứa hẹn sẽ tạo nên một cú hích lớn. Khi người dân cảm nhận được sự trân trọng và tiện nghi trên mỗi chuyến đi, việc “kéo” họ rời xa yên xe máy để bước lên tàu điện, xe buýt sẽ không còn là một bài toán khó giải. Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa giấc mơ về một Thủ đô xanh, hiện đại, nơi giao thông công cộng là xương sống và là biểu tượng của một thành phố đáng sống.

Phạm Tuấn