Giáo dục sở hữu trí tuệ từ sớm giúp hình thành văn hóa sáng tạo trong cộng đồng
Nằm trong chuỗi sự kiện do Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) Việt Nam phối hợp với Học viện Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO Academy), Cơ quan Sáng chế Nhật Bản và Chương trình Sứ mệnh Đổi mới sáng tạo Atal (Atal Innovation Mission - AIM) của Ấn Độ tổ chức nhằm thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ và đổi mới sáng tạo cho thế hệ trẻ tại Việt Nam và khu vực ASEAN, sáng ngày 25/11, Hội thảo quốc tế về giáo dục sở hữu trí tuệ dành cho cán bộ quản lý, giáo viên phổ thông khu vực ASEAN đã khai mạc tại Hà Nội.
Các đại biểu tham dự Hội thảo - Ảnh: VGP/Thu Giang
Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Nguyễn Hoàng Giang, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ nhấn mạnh sở hữu trí tuệ ngày nay không còn là công cụ kinh doanh dành riêng cho doanh nghiệp hay lĩnh vực nghiên cứu, mà đã trở thành thước đo năng lực sáng tạo, phản ánh trình độ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của mỗi quốc gia.
Theo ông Nguyễn Hoàng Giang, việc giáo dục sở hữu trí tuệ từ sớm, đặc biệt ở cấp phổ thông, là yếu tố đã được WIPO khẳng định là cần thiết nhằm từng bước hình thành văn hóa tôn trọng sáng tạo trong cộng đồng. Nhận thức được xu hướng này, Việt Nam trong những năm qua đã ban hành nhiều chủ trương quan trọng.
Tiêu biểu trong đó là Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 có nhấn mạnh phát huy nguồn lực trí tuệ, tăng cường năng lực nghiên cứu và phát triển; cùng với đó, Nghị quyết 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 đặt mục tiêu đột phá trong giáo dục và đào tạo, yêu cầu đổi mới mạnh mẽ giáo dục phổ thông, nâng cao năng lực số, tư duy sáng tạo và kỹ năng đổi mới sáng tạo cho học sinh. Các Nghị quyết này chính là nền tảng để đưa sở hữu trí tuệ vào chương trình giáo dục một cách bài bản.
Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ nhấn mạnh: "Việc tiếp cận sở hữu trí tuệ từ sớm không chỉ giúp học sinh hiểu và tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ, mà còn nuôi dưỡng tinh thần sáng tạo, khởi nghiệp trong tương lai.
Chuyên gia Học viện WIPO chia sẻ về giáo dục sở hữu trí tuệ - Ảnh: VGP/Thu Giang
Chia sẻ tại Hội thảo, bà Altaye Tedla Desta, Giám đốc Học viện WIPO đánh giá cao những thành quả nổi bật của Việt Nam trong đổi mới sáng tạo. Những nỗ lực của Việt Nam đã được thể hiện qua thứ hạng ngày càng cải thiện trên Chỉ số Đổi mới Sáng tạo Toàn cầu (GII). Việt Nam đã có 15 năm liên tiếp duy trì mức đổi mới vượt trên ngưỡng phát triển, một thành tích cho thấy cam kết mạnh mẽ của quốc gia đối với giáo dục sở hữu trí tuệ và chính sách hướng tới tương lai.
Bà Altaye Tedla Desta cho biết: “Việt Nam đang đào tạo và trang bị cho giáo viên các kỹ năng thế kỷ 21, trong đó sở hữu trí tuệ không chỉ là trụ cột mà còn là động lực của sáng tạo”.
Cuộc họp về phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với giáo dục sở hữu trí tuệ - Ảnh: VGP/TG
Từ ngày 24-28/11, tại Hà Nội, Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) phối hợp với Học viện Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO Academy), Cơ quan Sáng chế Nhật Bản và Chương trình Sứ mệnh Đổi mới sáng tạo Atal (Atal Innovation Mission - AIM) của Ấn Độ tổ chức chuỗi sự kiện nhằm thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ và đổi mới sáng tạo cho thế hệ trẻ tại Việt Nam và khu vực ASEAN.
Chuỗi hoạt động được tổ chức trong bối cảnh thế giới và khu vực đang chứng kiến những thay đổi nhanh chóng về khoa học, công nghệ, mở ra các mô hình đổi mới sáng tạo và cách thức học tập, lao động mới.
Trong bối cảnh đó, sở hữu trí tuệ trở thành công cụ chiến lược quan trọng, không chỉ cho doanh nghiệp mà còn là thước đo năng lực đổi mới sáng tạo và chất lượng tri thức. Để phát triển hệ thống sở hữu trí tuệ quốc gia bền vững, việc giáo dục sở hữu trí tuệ từ cấp phổ thông là cần thiết, nhằm hình thành văn hóa sở hữu trí tuệ trong cộng đồng.
Mục tiêu của chuỗi sự kiện là nâng cao kiến thức, kỹ năng cho các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia thiết kế chương trình, giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục về sở hữu trí tuệ, thúc đẩy tích hợp đổi mới sáng tạo vào giáo dục phổ thông, xây dựng mạng lưới chia sẻ tài nguyên trong ASEAN và hỗ trợ khởi nghiệp từ sớm cho thanh niên.
Đặc biệt, chuỗi sự kiện nhấn mạnh tầm quan trọng của hai Nghị quyết được Bộ Chính trị ban hành trong thời gian vừa qua: Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số và Nghị quyết 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.
Chuỗi sự kiện cũng là kết quả cụ thể từ chuyến thăm Việt Nam của Tổng Giám đốc WIPO Daren Tang vào tháng 9/2025.
Chuỗi sự kiện tại Hà Nội được kỳ vọng sẽ trở thành động lực quan trọng, mở ra một giai đoạn hợp tác sâu rộng hơn giữa Việt Nam, WIPO và các đối tác quốc tế, góp phần bồi dưỡng thế hệ trẻ – trung tâm của đổi mới sáng tạo quốc gia và khu vực trong tương lai.
Thái An