Được biết, lễ hội bắt nguồn từ các ông mo, bà tày ở trong bản Mường chuyên lo việc chữa bệnh cứu người cho dân bằng lá cây, hoa cỏ ở trong vườn nhà hoặc ở rừng và cầu cúng thần linh nhằm xua đuổi ma rừng, ma núi để chúng không đến quấy nhiễu bản làng; cũng là mong ước cuộc sống bình yên, khỏe mạnh, ấm no, hạnh phúc và biết ơn các đấng thần linh đã phù hộ, chở che cho người dân bản làng trong năm.

Kin Chiêng trong tiếng Thái có nghĩa là lễ ăn tháng Giêng, Boọc Mạy là cây bông tượng trưng cho đất, trời, thiên nhiên kỳ vĩ, bốn mùa xuân, hạ, thu, đông, muôn hoa, muôn vẻ, vạn vật đều sinh sôi nảy nở, đơm hoa kết trái. Lễ khai hội Kin Chiêng Boọc Mạy diễn ra với các nội dung như: Lễ đón thầy mo, lễ rước cây bông, lễ bắt lợn, lễ cúng đền Cấm, lễ dựng cây bông và chương trình nghệ thuật hát múa dưới cây bông, cúng thần linh, mường trời; đánh thức vua trời; cúng và đánh trống cơm; cúng cơm mới... Trong khuôn khổ lễ hội còn diễn ra các hoạt động liên hoan ẩm thực, các trò chơi dân gian, tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong cộng đồng.

Lễ hội Kin Chiêng Boọc Mạy của đồng bào dân tộc Thái thôn Rộc Răm xã Xuân Phúc nhằm tái hiện lại một số hoạt động trong đời sống sinh hoạt cộng đồng của người Thái từ thuở lập làng đến nay thông qua những tiết mục văn hóa - văn nghệ đậm đà bản sắc. Đặc sắc hơn nữa là người dân tộc Thái từ xa xưa đã xây dựng và gìn giữ, phát huy được những phong tục, tập quán tốt đẹp, đậm tính nhân văn, coi trọng tình đoàn kết, gắn bó giữa các dân tộc với nhau, tất cả được kết tinh trong Lễ hội Kin Chiêng Boọc Mạy. Thông qua lễ hội, đồng bào dân tộc Thái nơi đây muốn gửi gắm ước vọng mưa thuận gió hòa, cầu thần linh che chở, tạo phúc cho dân, mọi người đều bình an, khỏe mạnh. Đồng thời cũng thể hiện tinh thần lạc quan, tin tưởng hướng tới tương lai của đồng bào.

Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Phúc Nhữ Trọng Thưởng cho biết: Năm 2017 Lễ hội Kin Chiêng Boọc Mạy của đồng bào dân tộc Thái thôn Rộc Răm được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Đây là niềm vinh dự của đồng bào dân tộc Thái thôn Rộc Răm, xã Xuân Phúc nói riêng và huyện Như Thanh nói chung. Lễ hội góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống dân tộc; vun đắp tình yêu thương giữa người với người, chia sẻ khó khăn, đùm bọc nhau trong cuộc sống, tạo nên sức mạnh đoàn kết, để cộng đồng người Thái xã Xuân Phúc thi đua phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội, xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Bài và ảnh: Khánh Linh