Khẳng định năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu, năng lực cầm quyền, Đại Hội Đại biểu Đảng bộ Tỉnh Quảng Ninh lần thứ XVI nhiệm kỳ 2025-2030 đã đưa ra những mục tiêu, phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp lãnh đạo toàn diện phát triển tỉnh Quảng Ninh, trong đó có những mục tiêu, phương hướng, nhiệm vụ giải pháp về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, trong sạch, vững mạnh trong giai đoạn hiện nay và sắp tới, sẵn sàng đưa Tỉnh Quảng Ninh phát triển, vững bước tiến vào kỷ nguyên mới.

Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XVI nhiệm kỳ 2025-20230 diễn ra từ ngày 25 đến 27 tháng 9 năm 2025 đã thành công tốt đẹp. Đại hội khẳng định tinh thần đổi mới tư duy và ý chí chính trị thể hiện sự quyết tâm cao của toàn Đảng bộ nhằm xây dựng tỉnh Quảng Ninh đi lên giàu mạnh, văn minh, hiện đại, nhân dân có cuộc sống hạnh phúc, tỉnh sớm về đích trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030, là một vùng đô thị lớn hiện đại, sánh ngang với quốc tế vào năm 2045 là một trong những đầu tàu kinh tế quan trọng của quốc gia, tự tin, vững vàng, tiến mạnh trong kỷ nguyên phát triển mới.

Song song với những định hướng lớn về  triển kinh tế- xã hội, Đại hội đã đề ra các định hướng quan trọng, mang tính chất mới, có ý nghĩa lãnh đạo, chỉ đạo trong công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong nhiệm kỳ 2025-2030.

Thực tiễn 40 năm đổi mới của đất nước chứng minh nếu công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị được coi trọng, có nhiều ưu điểm, đạt kết quả tốt thì mục tiêu, nhiệm vụ của công cuộc đổi mới được thực hiện và dành thắng lợi. Ngược lại, chỉ cần thiếu quan tâm một mặt nào đó của công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị, dẫn tới các yếu kém đã ảnh hưởng không nhỏ đến thành tựu công cuộc đổi mới

Với sự kế thừa những định hướng về công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị của Đại Hội Đảng lần thứ XIII của Trung ương, và từ Đại Hội đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XV, Đại hội lần thứ XVI nhiệm kỳ 2025-2030 của Đảng bộ Tỉnh Quảng Ninh, xác định những mục tiêu, phương hướng, giải pháp quan trọng lãnh đạo toàn Đảng bộ tiến hành công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong tình hình mới.

Những đánh giá hạn chế, khó khăn trong công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong nhiệm kỳ qua được Tỉnh ủy chỉ ra: “Trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác kiểm tra, giám sát có thời điểm chưa quyết liệt; giám sát thường xuyên chất lượng, hiệu quả chưa cao; một bộ phận cán bộ kiểm tra ở cơ sở chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Ban cán sự đảng Ủy ban nhân dân tỉnh (trước đây), một số cấp ủy, đảng viên, cán bộ chủ chốt của tỉnh, trong đó có người đứng đầu bị kỷ luật do vi phạm trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo và thực hiện quản lý đất đai, đầu tư công. Việc phát hiện, đào tạo, quy hoạch, xây dựng đội ngũ cán bộ trẻ, tạo nguồn cán bộ lãnh đạo, quản lý trẻ còn hạn chế.”[1].

Tại Đại hội lần này, những quyết tâm đổi mới, khắc phục khắc phục những tồn tại, hạn chế được đề cập trên 04 phương diện nêu trong quan điểm: “tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện, đoàn kết, thống nhất; vận hành thông suốt, đồng bộ, hiệu quả tổ chức bộ máy mới của hệ thống chính trị; nâng cao năng lực lãnh đạo cầm quyền, sức chiến đấu của Đảng, năng lực quản lý, quản trị phát triển của địa phương. Củng cố mối quan hệ mật thiết giữa Đảng và Nhân dân, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa; khuyến khích bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; chú trọng đào tạo, thu hút, trọng dụng, giữ chân nhân tài; tăng cường kiểm soát quyền lực, kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ”[2]

Nghị quyết yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh toàn diện: Công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, hệ thống chính trị đồng thời phát huy sức mạnh đoàn kết, thống nhất trong toàn hệ thống chính trị. Sau những nhiệm vụ xây dựng và kiện toàn chính quyền địa phương hai cấp từ ngày 1/7/2025, Đại hội Đảng bộ Tỉnh lần thứ XVI đề cập những vấn đề đầu tiên chưa có tiền lệ về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị tại Quảng Ninh đó là: Vận hành hiệu quả tổ chức bộ máy mới của hệ thống chính trị; nâng cao năng lực lãnh đạo cầm quyền, năng lực quản lý, quản trị phát triển của địa phương. Cán bộ là lực lượng quyết định đến sự thành bại của cách mạng, vì thế Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh xác đinh cần có cơ chế bảo vệ cán bộ, chăm lo công tác các bộ: Ghi nhận, khuyến khích, bảo vệ những người cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; đề cao công tác đào tạo, thu hút, trọng dụng, giữ chân nhân tài. Cùng với đó là kiểm soát quyền lực, tiếp tục phát huy hiệu quả công cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ” được Đại hội đề cập lần đầu tiên trong văn kiện.

Với việc đề ra mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể trong xây dựng Đảng, Những định hướng lớn của Đại hội là cơ sở để toàn đảng bộ soi chiếu, tổ chức thực hiện.

Thể hiện mục tiêu tổng quát, cụ thể trong xây dựng Đảng, Đại hội yêu cầu:  

Về tổng quát: Tăng cường xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, trong sạch, vững mạnh là phải toàn diện. Có thể nói, Đại hội lần này xác định mục tiêu tổng quát khác mục tiêu của Đại hội Đảng bộ nhiệm kỳ lần trước, với sự quyết tâm mới, xác định xây dựng Đảng và hệ thống chính trị vững mạnh một cách toàn diện, chứ không chỉ dừng lại ở việc thực hiện được đến đâu.

Về cụ thể: Toàn Đảng bộ nhiệm kỳ xác định các tổ chức cơ sở đảng và đảng viên hằng năm có trên 90% được đánh giá, xếp loại từ hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên, phấn đấu tỷ lệ kết nạp đảng viên mới hằng năm đạt 3-3,5% tổng số đảng viên. Con số này thể hiện sự quyết tâm của toàn đảng bộ, và của cán bộ, đảng viên Quảng Ninh, với mong muốn xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị hoàn toàn vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phải là toàn diện.

 Là một trong năm nhiệm vụ trọng tâm lớn được Đại hội đề cập và đặt lên hàng đầu, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đại hội đối với công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị vững mạnh, trên tinh thần tiếp tục phát huy những gì đã đạt được đồng thời Đảng bộ tỉnh xác định việc đẩy mạnh hơn nữa công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng, hệ thống chính trị, đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền và sức chiến đấu, đáp ứng yêu cầu cao trong thời đại ngày nay. Cơ cấu lại và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ. Bố trí đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, đáp ứng mô hình tổ chức bộ máy mới; Xác định giải pháp đào tạo, bồi dưỡng, thu hút, trọng dụng, giữ chân nhân tài. Đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực; chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”. Có thể nói, việc đặt vị trí xây dựng Đảng và hệ thống chính trị là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đánh giá cao tầm quan trọng của công tác, từ đó có sự đầu tư, tập trung sức mạnh của toàn Đảng bộ vào thực hiện nhiệm vụ này.

Để thực hiện những mục tiêu, định hướng quan trọng nêu trên, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh xác định những giải pháp lớn như sau:  

Thứ nhất: Tiếp tục đẩy mạnh xây dựng, chỉnh đốn Đảng trong sạch, vững mạnh toàn diện, nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, cầm quyền của Đảng.

Đây giải pháp hàng đầu, quyết định đến việc xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, đem lại thắng lợi cho các nhiệm vụ chính trị khác. Để đạt hiệu quả trong việc thực hiện giải pháp nêu trên, Đảng bộ tỉnh tập trung vào những vấn đề cốt lõi của công tác xây dựng Đảng. Đó là: Thực hiện tốt công tác xây dựng Đảng về chính trị. Đẩy mạnh xây dựng Đảng về tư tưởng. Tăng cường xây dựng Đảng về đạo đức. Kiện toàn, sắp xếp, hoàn thiện tổ chức bộ máy bảo đảm tinh - gọn - mạnh - hiệu năng - hiệu lực - hiệu quả, hướng đến chất lượng phục vụ Nhân dân. Tăng cường nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức cơ sở đảng, đội ngũ đảng viên, nhất là ở khu vực biên giới, hải đảo, nông  thôn khó khăn, khu vực ngoài nhà nước, trong các khu công nghiệp và trong học sinh, sinh viên. Thực hiện hiệu quả xây dựng Đảng về cán bộ. Nghiêm túc, tổ chức hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật đảng. Đấu tranh với những hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đổi mới hình thức, nội dung công tác dân vận và hoạt động của các tổ chức trực thuộc, xây dựng mối quan hệ gắn bó giữa Đảng với Dân.  Dựa vào Nhân dân để xây dựng Đảng. Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức lãnh của Đảng; nâng cao năng lực kiến tạo, năng lực quản trị địa phương nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, cầm quyền của các cấp ủy trong điều kiện mới góp phần xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh.

Thứ hai: Xây dựng chính quyền liêm chính, phục vụ, thực sự của dân, do dân, vì dân.

Chính quyền là cơ quan có nhiều sự thay đổi trong tình hình mới hiện nay, để xây dựng hệ thống chính quyền hai cấp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh trong bối cảnh mới, thực hiện hiệu lực, hiệu quả, là chính quyền kiến tạo, của dân, do dân và vì dân cần tập trung vào những vấn đề:

Vấn đề thi hành pháp luật cần được các cấp chính quyền chú trọng và đặt lên hàng đầu trong việc đổi mới và nâng cao năng lực thi hiện nay. Là cơ quan hành pháp, chính quyền nâng cao khả năng triển khai, tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước có hiệu quả và đạt chất lượng... Tiếp tục tiến hành các nội dung, biện pháp xây dựng tổ chức bộ máy địa phương 2 cấp “tinh - gọn - mạnh - hiệu năng - hiệu lực - hiệu quả”. Chuyển đổi mạnh mẽ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo, quản trị hiện đại. Tăng cường chuyển đổi số một cách hiệu quả trong hoạt động của chính quyền các cấp; Cán bộ, công chức, viên chức, nhất là cán bộ lãnh đạo quản lý giỏi, tinh nhuệ, tâm huyết có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới. Quan tâm và thực hiện tốt công tác tiếp công dân, giải quyết những vấn đề mới, bức xúc của Nhân dân. Xây dựng các cơ quan nội chính, tư pháp trong sạch, vững mạnh, hiệu lực, hiệu quả, liêm chính...

Thứ ba: Phát huy dân chủ, kỷ cương và sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân, nâng cao vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị- xã hội.

Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị- xã hội là lực lượng quan trọng góp phần xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh. Việc phát huy hiệu quả vai trò của các tổ chức là nhiệm vụ, giải pháp hữu hiệu đem lại sự trong sạch, vững mạnh cho hệ thống chính trị tại Quảng Ninh. Để các tổ chức phát huy vai trò, nâng cao chất lượng hoạt động, thời gian tới ta cần tập trung một số nhiệm vụ sau:

Tạo điều kiện để Nhân dân phát huy quyền làm chủ trên mọi lĩnh vực. Hoạt động bộ máy của các tổ chức bảo đảm sự phối hợp và thông suốt đáp ứng yêu cầu tình hình mới. Tập trung khơi dậy sức mạnh khối đại đoàn kết trong các tầng lớp, lực lượng nhân dân. Phát huy truyền thống Tỉnh công nghiệp ngành than “Kỷ luật và Đồng tâm”. Tăng cường vai trò chủ thể của nông dân trong xây dựng địa phương, xây dựng nông thôn mới. Phát triển sức mạnh của đội ngũ trí thức, đội ngũ doanh nhân lớn mạnh. Chú trọng công tác giáo dục thanh thiếu niên. Phát huy truyền thống hội Phụ nữ Việt Nam. Phát huy vai trò của cựu chiến binh, cựu công an nhân dân. Huy động sự đóng góp về uy tín, kinh nghiệm, trách nhiệm của người cao tuổi. Xây dựng cán bộ, người uy tín tiêu biểu vùng đồng bào, phát triển đảng viên, hội viên, đoàn viên trong đồng bào dân tôc miền núi. Tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước các cấp chính quyền đối với công tác dân tộc, tôn giáo. Chủ động phòng ngừa, kiên quyết đấu tranh với những hành vi lợi dụng các vấn đề dân tộc, tín ngưỡng, tôn giáo để chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân...

Đại hội Đảng bộ tỉnh là đợt sinh hoạt chính trị rộng lớn của toàn đảng bộ, là hoạt động quan trọng của cơ quan lãnh đạo Đảng lớn nhất tại Quảng Ninh. Từ Đại hội, những lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng lớn là ngọn đuốc, là kim chỉ nam cho hành động của toàn bộ hệ thống chính trị của tỉnh. Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI nhiệm kỳ 2025-2030 thể hiện sự lãnh đạo toàn diện trên mọi lĩnh vực, trong đó, những định hướng lớn về xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị. Đây chính là cơ sở để các cấp, các ngành, các địa phương, các lực lượng xác định nhiệm vụ của mình xây dựng đảng bộ, chi bộ, các tổ chức chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị- xã hội trong sạch, vững mạnh góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị mà Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh lần này đã đề ra./.

[1] Văn kiện Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XVI nhiệm kỳ 2025-2030, tr. 45

[2] Nt, tr. 52

Ths. Đào Thị Mai Hương

Phó trưởng Khoa Xây dựng Đảng

Trường Đào tạo Cán bộ Nguyễn Văn Cừ tỉnh Quảng Ninh