SO HUU TRI TUE
Sea Bank
Thứ bảy, 13/08/2022

SO HUU TRI TUE

  • Click để copy

Đền Quán Thánh – Trấn Bắc Thăng Long xưa

15:42, 04/08/2022
(SHTT) - Trấn Vũ Quán hay còn gọi là đền Quán Thánh, từ xưa đã nổi danh trấn Bắc trong “Thăng Long tứ trấn” của đất kinh kỳ. Đền Quán Thánh là nơi thờ Huyền Thiên Trấn Vũ – một vị thần trấn giữ hướng Bắc kinh thành Thăng Long.
1

Đền Quán Thánh nằm góc đường Cổ Ngư xưa (nay là đường Thanh Niên, phường Quán Thánh, quận Ba Đình), trải qua hơn nghìn năm nơi đây được mệnh danh là Bắc Kỳ đệ nhất danh thắng” (tức danh thắng thứ nhất Bắc Kỳ). Ảnh: Dương Minh

Lịch sử đền Quán Thánh

Truyền thuyết xưa kể rằng: Huyền Thiên Trấn Vũ là thần cai quản phương Bắc giúp dân trừ tà ma, yêu quái; trừ rùa thành tinh (đời Hùng Vương 14); trừ cáo chín đuôi ở Tây Hồ; giúp An Dương Vương trừ tinh gà trắng xây thành Cổ Loa; diệt hồ ly tinh trên sông Hồng đời vua Lý Thánh Tông… Đến thời nhà Lê, các vua cũng thường đến đây để cầu mưa mỗi khi có hạn hán.

Theo tư liệu cũ, ngôi Đền được xây dựng vào những năm đầu khi Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long. Năm 1823, Vua Minh Mạng lên ngôi đổi tên Đền là Trấn Vũ Quán. Đến đời vua Thiệu Trị năm 1842, đổi tên là Đền Quán Thánh như hiện nay.

Như vậy, đền có hai tên gọi: Trấn Vũ Quán và Đền Quán Thánh. “Quán” nằm trong từ “Đạo Quán”, là nơi thờ tự của Đạo Giáo. Đền Quán Thánh được công nhận di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia năm 1962 cùng với Chùa Trấn Quốc.

2

Hình ảnh gười dân đến lễ đền . Ảnh: Dương Minh

Kiến trúc đền Quán Thánh có gì đặc biệt ?

Đền Quán Thánh tuân theo kiến trúc truyền thống của Trung Quốc, bao gồm: tam quan, sân bái, tiền đế, trung đế, hậu cung.

Cổng ngoài của đền nằm trên lề đường Thanh Niên, với bốn cột trụ là bốn con phượng hoàng đấu lưng và con nghê trên đỉnh. Xung quanh bốn cột trụ là các chi tiết rất nổi bật như: mãnh hổ hạ sơn, cá hóa rồng, và các cặp câu đối đỏ, làm tăng thêm vẻ uy nghi cho cổng đền.

3

Tranh đắp nổi cây mai và cây tùng hai bên cổng tam quan. Ảnh: Dương Minh

Sau cổng ngoài là tam quan của đền, có cấu tạo như một phương đình, gồm 3 cửa và 2 tầng. Đặc biệt, cổng giữa tam quan đắp nổi tượng thần Rahu, một vị thần của Ấn Độ. Điều này phần nào nói lên sự hội nhập tín ngưỡng của người Việt từ ngàn xưa. Ngoài ra, gác tam quan chính là nơi đặt quả chuông đồng được đúc vào năm 1677, đời vua Lê Hy Tông. Đây chính là tiếng chuông đã đi vào thơ ca và ca dao của Việt Nam.

“Gió đưa cành trúc la đà

Tiếng chuông Trấn Vũ, canh gà Thọ Xương”.

4

Cổng tam quan đền nhìn từ bên trong. Ảnh: Dương Minh

5

Sân trong của đền rộng rãi, có nhiều cây cổ thụ che bóng mát. Ở giữa sân có lá cờ với ý nghĩa chỉ hướng Bắc. Ảnh: Dương Minh

Qua tam quan, bạn sẽ đến với nhà bia với nhiều văn bia tạc khắc về thời điểm trùng tu ngôi đền. Sau nhà bia, nằm sát đường Quán Thánh là đền thờ liệt sĩ được xây theo dạng phương đình, bên trong là bàn thờ và ảnh các chiến sĩ đã hy sinh ở khu vực Đền Quán Thánh.

6

Nhà bia đền – nơi ghi các thời điểm trùng tu đền. Ảnh: Dương Minh

7

Sân đền có 2 pho tượng voi phục tại sân chầu. Ảnh: Dương Minh

Tiến vào sân bái là nơi bày biện sắp xếp lễ vật. Khoảng sân nhỏ có cây đa già, xung quanh là các bể cá cùng những hòn non bộ nhỏ nhắn.

8

Kiến trúc chính điện đền Quán Thánh. Ảnh: Dương Minh

Trước bái đường có 2 lư hương lớn và bàn để chuẩn bị đồ tế lễ. Hiên bái đường được trang trí bởi các hình tượng đắp nổi như: tượng hổ xuống núi, tượng cá hóa rồng, và bảng giới thiệu tượng đồng Huyền Thiên Trấn Vũ ở hậu cung.

9

Tranh đắp nổi Bạch hổ, Thanh long hai bên nhà tiền tế. Ảnh: Dương Minh

10

Bên trong chính điện đền. Ảnh: Dương Minh

Trước đây, tượng Huyền Thiên Trấn Vũ được làm bằng gỗ, cho đến năm 1677 thì được đúc lại bằng đồng đen, đặt trên một phiến đá cẩm thạch. Tượng Trấn Vũ là một công trình điêu khắc độc đáo duy nhất tại Việt Nam, khẳng định nghệ thuật đúc đồng và tạc tượng điêu luyện của người Việt cách đây hơn 3 thế kỷ.

2

Bức tượng đồng đen Huyền Thiên Trấn Vũ cao 3,96 m, nặng 4 tấn. Tượng có đầu tròn, đội mũ ni, tai to, khuôn mặt đầy đặn với đôi mắt mở to, mũi cân phân, miệng ngậm, râu dài… toát lên thần thái uy nghi. Ảnh: Dương Minh

12

Tượng có khuôn mặt vuông chữ điền nghiêm nghị nhưng bình thản, hiền hậu với đôi mắt nhìn thẳng, râu dài, tóc xoã không đội mũ, mặc áo đạo sĩ ngồi trên bục đá với hai bàn chân để trần. Bàn tay trái của tượng đưa lên ngang ngực bắt ấn thuyết pháp, bàn tay phải úp lên đốc kiếm, kiếm chống trên lưng rùa nằm giữa hai bàn chân, quanh lưỡi kiếm có con rắn quấn từ dưới lên trên. Rùa, rắn và kiếm là biểu trưng của Huyền Thiên Trấn Vũ. Ảnh: Dương Minh

Ở nhà bái đường còn có một pho tượng đồng đen nhỏ hơn. Ngoài ra, trong đền còn có chiếc khánh bằng đồng được đúc vào thời chúa Trịnh.

Ngoài nghệ thuật đúc đồng, Đền Quán Thánh còn có nhiều tác phẩm nghệ thuật giá trị được chạm khắc trên cửa, cột, xà và hơn 60 bài thơ, hoành phi, câu đối viết bằng chữ Hán. Các hình tượng, đề tài linh thiêng được chạm khác một cách tinh xảo, tỉ mỉ, mang đậm phong cách nghệ thuật thời nhà Lê.

14

Chiếc Khánh đồng được đúc vào thế kỷ thứ XVII - XVIII. Ảnh: Dương Minh

15

Biển đồng làm từ thời Thiêu Trị (1841). Ảnh: Dương Minh

16

Các chi tiết chạm khắc gỗ bên trong đền. Ảnh: Dương Minh

19

Tranh gỗ trên cánh cửa đền được khắc với độ chi tiết cao và tỉ mỉ. Ảnh: Dương Minh

Trải qua hàng ngàn năm lịch sử với biết bao biến cố thăng trầm của thời đại, những giá trị văn hoá tâm linh của Đền Quán Thánh vẫn còn vẹn nguyên đến ngày nay.

Đến nay, vào ngày mồng 3 tháng 3 âm lịch hằng năm, đền đều tổ chức lễ hội để người dân tưởng nhớ người đã có công diệt trừ tà ma, yêu quái để người dân luôn được bình yên.

Bên cạnh đó, vào những ngày mồng một, rằm hoặc lễ tết ngôi đền này cũng đón tiếp rất nhiều du khách và người dân đến dâng hương, cầu bình an, tài lộc.

Dương Minh

Tin khác

Tin tức 13 giờ trước
(SHTT) - Khắc phục khó khăn do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 và phát huy những kết quả đã đạt được trong năm 2021, ngay từ đầu năm, tập thể UBND quận Hoàn Kiếm đã đoàn kết, nhất trí, đổi mới phương pháp chỉ đạo, điều hành, hoàn thành tốt các chỉ tiêu, nhiệm vụ Kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm.
Tin tức 16 giờ trước
(SHTT) - Ngày 11/8/2022, tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ với doanh nghiệp "Chủ động thích ứng, phục hồi và phát triển kinh tế bền vững", Chủ tịch UBND TP Hà Nội đã báo cáo các kết quả địa phương đạt được trong 7 tháng qua và nêu 6 nhóm giải pháp trọng tâm phát triển kinh tế trong các tháng cuối năm 2022.
Tin tức 19 giờ trước
Tiếp nối sự thành công của khóa tập huấn khu vực miền Bắc, Trung tâm Phát triển Cộng đồng Sinh thái (ECODE) mới đây đã tổ chức lớp tập huấn “Truyền thông bảo tồn loài hoang dã” khu vực miền Nam tại Vườn quốc gia Cát Tiên.
Tin tức 19 giờ trước
Phòng khám Pasteur (thuộc Công ty Cổ phần Pasteur Việt Nam) bị Thanh tra Sở Y tế xử phạt 110 triệu đồng và tước giấy phép hoạt động trong thời gian 3 tháng do có nhiều vi phạm trong hoạt động khám, chữa bệnh.
Tin tức 19 giờ trước
Bưởi Tân Triều được Cục Sở hữu trí tuệ cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00031 vào ngày 14/11/2012, hiện do UBND huyện Vĩnh Cửu quản lý.
SO HUU TRI TUE
PVCOMBANK
Sunshine
Van Phong

SO HUU TRI TUE

SO HUU TRI TUE

SO HUU TRI TUE

SO HUU TRI TUE