SO HUU TRI TUE
Giấc mơ sữa Việt Nam
Thứ sáu, 21/01/2022

SO HUU TRI TUE

  • Click để copy

Để khoa học công nghệ trở thành trụ cột phát triển kinh tế xã hội trong giai đoạn 2021-2030

15:10, 10/10/2021
(SHTT) - Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam hiện đang lấy ý kiến cho Dự thảo Chiến lược phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2021-2030 nhằm hướng tới mục tiêu đưa khoa học công nghệ trở thành trụ cột phát triển kinh tế, xã hội trong 10 năm tới.

Dự thảo Chiến lược do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì soạn thảo. Ông Bùi Thế Duy, Thứ trưởng là Phó trưởng ban soạn thảo Tổ trưởng Tổ biên tập.

Trong buổi Hội thảo góp ý dự thảo Chiến lược phát triển khoa học, công nghệ (KHCN) và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2021-2030 (Chiến lược) diễn ra hôm 8/10 vừa qua, các vị lãnh đạo và những nhà khoa học hàng đầu tại Việt Nam đã đưa ra những ý kiến nhằm xây dựng chiến lược phát triển cụ thể trong 10 năm tới của ngành.

Phát biếu tại Hội thảo, Thứ trưởng Bùi Thế Duy cho biết, Chiến lược được xây dựng trên tinh thần đổi mới sáng tạo, lấy doanh nghiệp làm trung tâm. Nghiên cứu khoa học phải xuất phát từ nhu cầu của thị trường. Kết quả nghiên cứu phải đưa vào doanh nghiệp, đem lại giá trị. Muốn làm thế, phải tạo cơ chế để doanh nghiệp có động lực đổi mới công nghệ.

Đặc biệt, một trong những mục tiêu lớn của Chiến lược lần này là đưa trường đại học thực sự trở thành chủ thể nghiên cứu mạnh.

Bui-The-Duy-JPG-8156-1633673956

Ông Bùi Thế Duy phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Hiểu Lam 

Ông Bùi Thế Duy cũng thông tin thêm rằng, Chiến lược xây dựng sát với chiến lược phát triển kinh tế xã hội, trong đó có đổi mới mô hình tăng trưởng. Thay vì tăng trưởng bằng lao động giá rẻ, phải chuyển sang tăng trưởng kinh tế dựa trên đổi mới sáng tạo. Nội dung chiến lược cũng xây dựng từ việc xác định những xu thế chính của thế giới gồm xu thế toàn cầu hoá, xu thế chuyển đổi số và xu thế về biến đổi khí hậu, các thách thức an ninh phi truyền thống.

Ông Duy nhận định, hiện, trình độ công nghệ của doanh nghiệp trong nước chưa bắt kịp với doanh nghiệp nước ngoài. Doanh nghiệp phần đông vẫn đang dừng ở công nghệ 2.0, tự động hoá thấp. Chỉ có một số rất ít doanh nghiệp lĩnh vực tài chính ngân hàng, thông tin truyền thông... có thể ứng dụng robot hay AI. Do vậy, chúng ta phải chọn một số lĩnh vực để làm chủ chứ không đủ năng lực để đi đầu trong 10 năm tới ở tất cả các lĩnh vực công nghệ. 

Cụ thể, đích đến của Chiến lược phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đến năm 2030 là đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được phát triển vững chắc, thực sự trở thành động lực tăng trưởng với các mục tiêu cụ thể bao gồm:

  • Mục tiêu cụ thể: Duy trì và nâng cao đóng góp của KHCN, đổi mới sáng tạo vào tăng trưởng kinh tế thể hiện qua đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế ở mức 45-50%.
  • Tỷ trọng giá trị sản phẩm công nghiệp công nghệ cao trong các ngành chế biến, chế tạo đạt tối thiểu 45%.
  • Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) không ngừng được cải thiện, thuộc nhóm 40 nước hàng đầu thế giới.
  • Phấn đấu tổng chi quốc gia cho nghiên cứu và phát triển đạt 1-2% GDP, trong đó đóng góp từ xã hội chi cho nghiên cứu phát triển chiếm từ 65-70%.
  • Số cán bộ nghiên cứu phát triển (quy đổi toàn thời gian) đạt 12 người/vạn dân.
  • Hệ thống tổ chức KHCN được cơ cấu lại theo hướng tự chủ, liên kết, tiếp cận chuẩn mực quốc tế nhằm nâng cao năng lực, hiệu quả. Đến năm 2030 có 60 tổ chức KHCN được xếp hàng khu vực và thế giới, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt 40% trong tổng số doanh nghiệp, tỷ trọng giao dịch công nghệ từ các viện nghiên cứu, trường đại học đạt trên 40% trong tổng giao dịch công nghệ có nguồn gốc trong nước.
  • Số lượng công bố quốc tế tăng khoảng hai lần so với năm 2020. Số lượng đơn đăng ký sáng chế và văn bằng bảo hộ sáng chế tăng trung bình 16-18%/năm. Số lượng đơn đăng ký bảo hộ giống cây trồng tăng trung bình 12-14%/năm. Tỷ lệ sáng chế được khai thác thương mại đạt 8-10% số sáng chế được cấp văn bằng bảo hộ.

Chia sẻ quan điểm về các mục tiêu được Thứ trưởng Bùi Thế Duy đặt ra, các vị đại biểu tại Hội thảo đều đồng tình với quan điểm của Tổ trưởng Tổ biên tập Chiến lược, tuy nhiên, hầu hết các ý kiến đều nhận định cần đặt ra những con số có tính khả thi cao hơn, không quá xa rời thực tế.

Cụ thể, GS Chu Đình Thuý, Hội Vật lý Việt Nam cho rằng một số mục tiêu đặt ra đang ở mức cao. Cụ thể, Chiến lược xác định đến năm 2030 có 60 tổ chức KHCN được xếp hàng khu vực và thế giới là quá mức so với thực tế. "Con số này chỉ nên là 30", GS Thúy đóng góp.

Về mục tiêu tỷ trọng giao dịch công nghệ từ các viện nghiên cứu, trường đại học đạt trên 40% trong tổng giao dịch công nghệ có nguồn gốc trong nước, ông Thúy cũng cho rằng khó khả thi. "Đặt mục tiêu tỷ lệ sáng chế được khai thác thương mại đạt 8-10% số sáng chế được cấp văn bằng bảo hộ cao hơn hẳn mức trung bình của thế giới là 5%", ông Thúy nhấn mạnh.

Đồng tình với điều này, TS Phạm Văn Tân, nguyên Phó Chủ tịch Liên hiệp hội Việt Nam góp ý cần xây dựng mục tiêu của Chiến lược lần này với các con số có tính khả thi cao. Ngoài ra, nên có phần dự báo các kịch bản không mong muốn có thể xảy ra, tránh được hạn chế đã xảy ra ở giai đoạn trước.

Pham-Van-Tan-3140-1633673956

TS Phạm Văn Tân đóng góp ý kiến tại hội thảo. Ảnh: Lê Hồng 

TS Lê Xuân Rao, Chủ tịch Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Hà Nội đề xuất đưa vào Chiến lược yêu cầu thành lập hội đồng KHCN quốc gia do Thủ tướng đứng đầu, chủ tịch UBND các tỉnh, thành là thành viên. Theo ông Rao, khi đó các chính sách của địa phương sẽ dựa trên nền tảng của khoa học công nghệ, triển khai nhanh hơn.

Đối với việc phát triển các tổ chức KHCN, ông Trần Đức Lai, Chủ tịch Hội Vô tuyến Điện tử Việt Nam đề nghị cân nhắc giải pháp hình thành các đơn vị/nhóm đặc trách KHCN đa ngành. Các nhóm này có mục tiêu ứng dụng một nhiệm vụ nào đó, ví dụ như phát triển đường sắt cao tốc, vệ tinh cỡ nhỏ hay xây dựng đô thị thông minh...

Ý kiến đóng góp của các nhà khoa học sẽ được tập hợp để gửi đến Ban soạn thảo Chiến lược. Kết luận hội thảo, Thứ trưởng Bùi Thế Duy cho biết, Chiến lược đang ở trong giai đoạn 2 xin ý kiến các bộ ngành, trường đại học, viện nghiên cứu... Trong tuần tới dự kiến sẽ tổ chức 1-2 buổi lấy ý kiến của các nhà khoa học, doanh nghiệp. Dự kiến tháng 11, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ trình Chính phủ Chiến lược này.

 Thái An

Tin khác

Khoa học Công nghệ 8 giờ trước
(SHTT) - Các chuyên gia dự báo, trong năm 2022, các cuộc tấn công bằng mã độc vẫn sẽ gia tăng. Các chuỗi cung ứng sẽ tiếp tục là 'chiếc bánh ngọt' được hacker hướng tới nhiều nhất trong năm này.
Khoa học Công nghệ 12 giờ trước
(SHTT) - Nhóm nghiên cứu Trung Quốc mới đây tuyên bố vaccine hít CanSino do nước này phát triển có khả năng tạo phản ứng miễn dịch cao gấp 7-11 lần cho người tiêm hai mũi Sinovac so với tiêm liều thứ ba cùng loại.
Khoa học Công nghệ 13 giờ trước
(SHTT) - Rolls-Royce Ghost Black Badge là phiên bản 2022 đầu tiên về Việt Nam có giá bán khởi điểm 33,7 tỷ đồng, được coi là chiếc xe đắt nhất \'xông\' đất trong năm mới.
Khoa học Công nghệ 14 giờ trước
(SHTT) - Giải thưởng chính 3 triệu USD đã được trao cho 3 nhà khoa học Katalin Kariko, Drew Weissman và Pieter Cullis với công nghệ mRNA, mở đường tạo ra các loại vaccine ngăn ngừa COVID-19 hiệu quả.
Khoa học Công nghệ 1 ngày trước
(SHTT) - Nền Khoa học & Công nghệ (KH&CN) Việt Nam đang ngày càng phát triển với sự đóng góp của những cán bộ nghiên cứu khoa học tài năng. Và trong đó, ít có nhà nghiên cứu nào lại tham gia bền bỉ và nhiệt thành các công tác xã hội, công tác giảng dạy, được đánh giá cao như PGS.TS. Mai Hà.
Himlam
PVCOMBANK
Sunshine
Van Phong
SO HUU TRI TUE
SO HUU TRI TUE