Tại Hội thảo chuyên đề “Chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường điện tử”, nhiều chuyên gia và đại diện các bộ, ngành đã cùng thảo luận, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng bộ tiêu chuẩn kỹ thuật thống nhất, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Phạm Đức Long khẳng định, nền tảng số là yếu tố cốt lõi để đảm bảo việc giải quyết thủ tục hành chính cho người dân và hoạt động điều hành của chính quyền, đặc biệt trong mô hình chính quyền hai cấp. Nhằm hiện thực hóa chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ KH&CN đã phối hợp với TP.HCM và các doanh nghiệp công nghệ số triển khai thí điểm nâng cấp 5 hệ thống thông tin. TP.HCM được lựa chọn do có cấu trúc hệ thống thông tin phức tạp sau sáp nhập ba đơn vị hành chính. Sau giai đoạn thí điểm, Bộ KH&CN sẽ ban hành hướng dẫn đồng bộ để đảm bảo vận hành hiệu quả.

Bên cạnh đó, các bộ, ngành cũng được yêu cầu công khai quy trình thủ tục theo 28 nghị định phân cấp, phân quyền, nhằm tránh tình trạng ách tắc tại địa phương. Để hỗ trợ người dân trong việc làm hồ sơ trực tuyến, các đơn vị như VNPost và Viettel Post đã bố trí nhân lực tại các xã. Hơn 12.000 cán bộ công nghệ số cùng lực lượng công an, quân đội và sinh viên tình nguyện đã tích cực tham gia hỗ trợ tại 3.219 xã.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng nhấn mạnh Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị là chìa khóa đổi mới mô hình quản trị đô thị. Hà Nội đã đạt được những kết quả đáng khích lệ với 66.000 hồ sơ trực tuyến được xử lý chỉ sau ba tuần vận hành, và đặt mục tiêu đạt 80% thủ tục trực tuyến tại 126 xã, phường vào cuối tháng 7.

Tuy nhiên, Thứ trưởng Phạm Đức Long cũng chỉ ra nhiều tồn tại cần khắc phục, bao gồm thiếu liên thông dữ liệu, cấu hình thủ tục chưa chuẩn, cơ sở vật chất yếu kém, cán bộ thiếu kỹ năng, chữ ký số chưa đầy đủ và hệ thống thông tin giữa các bộ chưa được kết nối. Bộ KH&CN đã xác định 25 nhóm vấn đề tồn tại và sẽ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giải quyết đồng bộ. Kế hoạch 02 của Ban Chỉ đạo Trung ương đặt mục tiêu đến cuối năm 2025 sẽ hoàn thiện 12 cơ sở dữ liệu trọng yếu và 116 cơ sở dữ liệu quốc gia. Việc chia sẻ dữ liệu với địa phương được coi là điều kiện tiên quyết để thực hiện dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Bộ KH&CN sẽ xây dựng hệ thống tiêu chuẩn về chuyển đổi số không chỉ cho hệ thống thông tin mà còn cho chất lượng dịch vụ hành chính, nhằm khắc phục tình trạng thiếu tiêu chuẩn thống nhất gây ra trải nghiệm không đồng đều cho người dân và địa phương.

Ông Phan Trung Tuấn, Vụ trưởng Vụ chính quyền địa phương (Bộ Nội vụ), chia sẻ rằng việc thực hiện chính quyền hai cấp tạo áp lực lớn đối với chính quyền địa phương và hệ thống chính trị cấp xã, đặc biệt là đội ngũ cán bộ, công chức. Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ, đòi hỏi về kỹ năng, trình độ và năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức ngày càng cao.

Ông Tuấn khẳng định: "Con người bao giờ cũng nắm vị trí trung tâm, thất bại hay thành công đều đến từ nguồn nhân lực." Do đó, cần có một đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã vừa giỏi chuyên môn, nghiệp vụ vừa có kỹ năng giải quyết công việc hàng ngày tốt, nắm vững kiến thức về pháp luật để giải quyết công việc cho người dân, tổ chức, doanh nghiệp. Để giảm bớt áp lực cho chính quyền địa phương cấp xã và nâng cao hiệu quả vận hành, cần đổi mới phương thức chỉ đạo, điều hành và cách thức vận hành hệ thống.

Ngoài vấn đề nguồn nhân lực, ông Phan Trung Tuấn cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của khoa học công nghệ, dữ liệu ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong tổ chức mô hình chính quyền hai cấp. Ông cho rằng cần đầu tư nâng cao chất lượng hạ tầng cơ sở và hạ tầng số ngay từ ban đầu để đảm bảo thành công của quá trình chuyển đổi số.

Phạm Tuấn