Tối 1/10, tại không gian Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp cùng Bộ Ngoại giao và Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội đã tổ chức khai mạc Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai - năm 2026 với chủ đề “Hội tụ di sản - Kiến tạo tương lai".

Di sản là nguồn lực kiến tạo tương lai

Phát biểu tại lễ khai mạc, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh di sản là ký ức của mỗi dân tộc, là sự kết tinh giữa trí tuệ, lao động cùng sức sáng tạo xuyên suốt hàng nghìn năm lịch sử. Dù vậy, các giá trị này không dừng lại ở quá khứ mà luôn hiện diện trong đời sống đương đại, đóng vai trò nguồn lực quan trọng cho sự phát triển tương lai.

Đáng chú ý, Phó Thủ tướng cho rằng công tác bảo tồn cần đi đôi với phát huy, giữ gìn truyền thống gắn liền với sáng tạo, đưa văn hóa sát kề với con người. Đồng thời, việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và trí trí tuệ nhân tạo vào số hóa, phục dựng hay quảng bá di sản là yếu tố then chốt giúp các giá trị tinh thần tiếp cận gần hơn với cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Theo bà Phạm Thị Thanh Trà, mỗi quốc gia, dân tộc đều có những di sản riêng, nhưng khi cùng hội tụ sẽ tạo nên sự đa dạng về các giá trị biểu đạt văn hóa. Từ những làn điệu dân ca, âm nhạc, nghệ thuật trình diễn dân gian, trang phục, ẩm thực, nghề thủ công truyền thống đến các di tích, danh thắng, lễ hội và tri thức dân gian đều kể câu chuyện về con người, văn hóa, quê hương, khát vọng sống, những giá trị mà các thế hệ muốn trao truyền cho tương lai. Vì vậy, ''hội tụ di sản chính là hội tụ con người, hội tụ văn hóa là hội tụ những giá trị chung của nhân loại''. 

Qua Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà kỳ vọng lan tỏa ba thông điệp. Đầu tiên, hội tụ để cùng nhau thấu hiểu, kết nối để cùng nhau phát triển. Tiếp theo là trân trọng, gìn giữ di sản nhằm trao truyền, sáng tạo để làm giàu thêm giá trị di sản mỗi quốc gia và toàn cầu. Cuối cùng, sự kiện kiến tạo một không gian văn hóa quốc tế, hướng đến xây dựng thế giới hòa bình, nhân văn, thịnh vượng và phát triển bền vững.

''Chúng tôi mong muốn lễ hội sẽ trở thành điểm hẹn thường xuyên của văn hóa thế giới, một không gian đối thoại, sáng tạo và hợp tác văn hóa quốc tế, nơi các giá trị di sản được hội tụ, lan tỏa và cùng nhau kiến tạo tương lai'', Phó thủ tướng cho biết.

Tại Lễ khai mạc, ông Lazare Eloundou Assomo, Giám đốc Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO cũng đánh giá Hoàng thành Thăng Long là không gian đặc biệt phù hợp để tổ chức Lễ hội Văn hóa Thế giới, nơi các nền văn hóa có thể giao lưu và kết nối.

“Lễ hội mang đến sự trải nghiệm trực tiếp một nền văn hóa khác thông qua âm nhạc, những câu chuyện, nghệ thuật thủ công và cách nền văn hóa đó hiện diện trong đời sống”, ông Lazare Eloundou Assomo nói.

Sự kiện càng có ý nghĩa đặc biệt hơn khi được tổ chức đúng vào năm kỷ niệm 50 năm Việt Nam gia nhập UNESCO và ngay tại Hoàng thành Thăng Long - Di sản văn hóa thế giới, một trong những biểu tượng tiêu biểu của chiều sâu lịch sử, sức sống văn hóa và khát vọng hòa bình, phồn thịnh của dân tộc Việt Nam; một không gian giàu ý nghĩa để các nền văn hóa gặp gỡ, giao lưu và cùng nhau gìn giữ, trao truyền, sáng tạo, lan tỏa thông điệp sâu sắc và giàu ý nghĩa “Hội tụ di sản - Kiến tạo tương lai.”

Âm hưởng di sản Việt Nam từ truyền thống đến hiện đại

Mở đầu chương trình là màn trình chiếu ánh sáng kỳ công, tái hiện không gian Thăng Long ngàn năm văn hiến cùng nghệ thuật trống và múa chim lạc. Ngay sau đó, không gian tranh Đông Hồ thu nhỏ làm nền cho đoàn nghệ thuật Bắc Ninh cất lên giai điệu Mời trầu, gửi gắm nét văn hóa giao tiếp hiếu khách của người Việt. Bầu không khí tiếp tục bùng nổ khi ca sĩ Hoàng Bách mang đến giai điệu hiện đại Welcome to Vietnam, trước khi các nghệ sĩ Xuân Hinh, Chu Bảo Quế, Hòa Minzy và Tuấn Cry khuấy động sân khấu bằng liên khúc Ngồi tựa mạn thuyền - Bắc Bling.

Mảnh đất miền Trung góp mặt với điệu múa Lục cúng hoa đăng trang nghiêm do Đoàn Nghệ thuật cung đình Huế thể hiện, tái hiện nghi lễ Phật giáo cầu quốc thái dân an. Xuôi về phương Nam, Nghệ sĩ Nhân dân Trọng Phúc cùng hợp xướng diễn xướng trọn vẹn nét đẹp sông nước qua bài hát Bài ca đất phương Nam. Sự giao thoa thế hệ được đẩy lên cao trào nhờ các tiết mục phối khí mới như Made in Vietnam, Trống cơm, Xẩm Hà Nội của Trúc Nhân và Hà Myo. Màn trình diễn Phù Đổng Thiên Vương do Đức Phúc thể hiện đã khép lại trọn vẹn phần nghệ thuật Việt Nam.

Sắc màu văn hóa quốc tế hội tụ

Không chỉ tôn vinh bản sắc dân tộc, đêm diễn còn là cầu nối nghệ thuật giữa các quốc gia với quy mô dàn dựng lớn hơn hẳn so với năm trước. Hệ thống hiệu ứng ánh sáng và pháo hoa được kết hợp nhịp nhàng ở các phần cao trào, mang đến trải nghiệm thị giác ấn tượng cho người xem.

Các đoàn nghệ thuật quốc tế đã mang tới những tiết mục giàu bản sắc:

Indonesia: Hòa tấu bản nhạc Người Việt mình thương nhau đầy thiện chí.

Trung Quốc: Gửi gắm thông điệp hòa bình qua tiết mục Chung một vầng trăng.

Hàn Quốc: Đội Taekwondo Quốc gia khuấy động sân khấu khi kết hợp võ thuật tốc độ trên nền nhạc K-pop.

Lào: Giới thiệu âm thanh khèn Sieng Khen Lao - Di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh.

Sau đêm mở màn, lễ hội sẽ tiếp diễn trong bốn ngày với 45 không gian văn hóa, 35 gian hàng ẩm thực, sự kiện chiếu phim từ 18 quốc gia cùng sự góp mặt của 220 nghệ sĩ đến từ năm châu lục.

Hương Mi